"ခို" သို႔မဟုတ္ ၿမိဳ႕ျပ အႏၱရာယ္

ကုသိုလ္ရရာ ရေၾကာင္းဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တိရိစာၦန္ေတြကို သနားၾကင္နာလို႔ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ယၾတာေခ်တာပဲျဖစ္ျဖစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံတင္မကပဲ ကမာၻတ၀န္း ခိုေတြကို အစာေၾကြးၾကပါတယ္။ ခိုစာေၾကြးတာ ကုသိုလ္ေကာင္းမွဴ ျဖစ္မျဖစ္ ဒီေနရာမွာအျငင္းမပြားလိုပါဘူး ဒါေပမယ့္ ဒီစာစုကို ဆက္ဖတ္ရင္းမိမိဖာသာ သုံးသပ္မိလာပါလိမ့္မယ္။ ခိုစာေၾကြးတာ ခိုေတြကိုသနားရာလုံး၀ မေရာက္ပဲ လမ္းမထက္မွာကား မဆိုထားနဲ႔ ဆိုက္ကားကို ေတာင္မေရွာင္ႏိုင္တဲ့ ခိုေတြတိုးပြားေအာင္အားေပးရာပဲေရာက္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ခိုေတြကို အစာမေၾကြးသင့္သလဲဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ အမ်ားႀကီးရွိေပမယ့္ အဓိကအားျဖင့္ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ရဲ႕ ပါတ္၀န္းက်င္ကိုထိခိုက္ပ်က္စီးေစၿပီး ေက်းငွက္သဘာ၀ ကိုလည္းထိခိုက္ပ်က္စီးေစလို႔ျဖစ္ပါတယ္။

ခိုေတြမ်ားလာတာ က်န္းမာေရးအႏၱရာယ္

ကြ်န္ေတာ္တို႔ အနီးအနားပါတ္၀န္းက်င္မွာခိုေတြ အထိန္းအကြပ္မရွိတိုးပြားလာျခင္းဟာ ၿမိဳ႕ျပလူေနမွူ႕စနစ္အတြက္ ျပႆနာမ်ိဳးစုံတိုးပြားလာျခင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ ေနရာတကာ မွာအဆက္မျပတ္ဆိုသလို စြန္႔ပစ္ခ်ေနတဲ့ ခုိအုပ္ႀကီးေတြရဲ႕ အညစ္အေၾကးေတြဟာ အမ်ားျပည္သူ သြားလာေနတဲ့ပလက္ေဖာင္းေတြ၊ သာသနိကအေဆာက္အဦေတြ၊ ရုံးေတြ အစရွိတဲ့ ေနရာေတြမွာ အနံ႕အသက္ အမွုန္အမႊား ေတြနဲ႔ ေအာ္ကလီဆန္စရာ ျဖစ္ေစရုံမွ် မကပဲ ကေလးသူငယ္ေတြ၊ သက္ႀကီးရြယ္အိုေတြ၊ အသက္ရွုလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာေရာဂါခံစားေနရသူေတြအတြက္ အသက္အႏၱရာယ္ ကိုပါၿခိမ္းေျခာက္လာႏိုင္တဲ့ ေရာဂါပိုးေတြကို အရွိန္အဟုန္နဲ႔ ျဖန္႔ျဖဴးေပးေနတာလဲျဖစ္ပါတယ္။ ရာနဲ႔ခ်ီတဲ့ ခိုေတြနားေနတတ္လို႔ ဓါတ္ႀကိဳးေတြ၊ တယ္လီဖုန္းႀကိဳးေတြ မၾကာခဏ ျပတ္က်တာမ်ိဳး ျဖစ္ေလ႔ရွိပါတယ္။ ခိုေတြ ရဲ႕ အသိုက္ေတြဟာ အဖိုးတန္အေဆာက္အအုံေတြရဲ႕ အမိုးေတြ၊ ျပႆတ္ေတြ၊ မ်က္ႏွာက်က္ေတြ ကိုပ်က္စီးေစရုံမွ်မကပဲ ခုိသိုက္ေတြရဲ႕ အမွိုက္သရိုက္ေတြဟာ ေရတံေလွ်ာက္ေတြ၊ ပိုက္လိုင္းေတြကို ပိတ္ဆို႔ေစပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး အသိုက္ထဲမွာ က်န္ေနတတ္တဲ့ ေလွးေတြ၊ မႊားေတြဟာ လူေတြ အိမ္ေမြးတိရိစာၦန္ေတြဆီကို အလွ်င္အျမန္ပဲ ကူးဆက္သြားေလ႔ရိွပါတယ္။ ခိုစာ ေတြ ဟာအမွိုက္ေတြျဖစ္သြားသလို ၾကြက္ေတြကို အထူးသျဖင့္စြဲေဆာင္ပါတယ္။ ကာလ အတန္ၾကာခိုစာေရာင္း၊ ခိုစာေၾကြးနဲ႔ ေနရာေတြကို ၾကည့္ရင္ ခိုေမႊးေတြ၊ ခိုေခ်းေတြ တင္မကပဲ ခိုစာေရာင္းသူရဲ႕ မနီးမေ၀း ၾကြက္တြင္းေတြ၊ ေျမာင္းေဘာင္ေတြ မွာ ျပဴတစ္ျပဴတစ္ လုပ္ေနတဲ့ အေမႊးရွည္ ေျမၾကြက္ႀကီးေတြကို ရြံရွာဖြယ္ ေတြ႔ရေလ့ရွိပါတယ္။

ခိုမွတဆင့္ကူးဆက္တတ္ေသာေရာဂါမ်ား

ခိုေတြဟာ ယုံႏိုင္ေလာက္စရာမရွိေအာင္မ်ားျပားလွတဲ့ လူကိုကူးဆက္ႏိုင္တဲ့ေရာဂါပိုးေတြ ကို သည္ေဆာင္ထားပါတယ္။ ခိုေတြအတြက္ ကံေကာင္းၿပီး လူနဲ႔သဘာ၀ပါတ္၀န္းက်င္အတြက္ ကံမေကာင္းေစတဲ့ အခ်က္က ခိုေတြကိုအစာအျဖစ္စားတဲ့ တိရိစာၦန္ အလြန္တရာ နည္းတဲ့အတြက္ ခိုအုပ္ႀကီးေတြရဲ႕အေရအတြက္ဟာ အရွိန္အဟုန္နဲ႔ သိသိသာသာပဲတိုးပြားေနပါတယ္။ အေျခခံအားျဖင့္ ေရာဂါျဖန္႔ျဖဴးရာ မူလပထမက ခိုေခ်းပဲျဖစ္ပါတယ္။ ေရာဂါရွိတဲ့ ခိုရဲ႕ ေခ်းထဲမွာ ဗိုင္းရပ္စ္ ဒါမွမဟုတ္ ဘက္တီးရီးယားေတြ ရွိေနပါတယ္။ အဲဒီခိုေခ်းေတြ ေျခာက္ေသြ႕သြားတဲ့ အခါ ဖုန္မွုန္႔ အျဖစ္ေလနဲ႔ အတူ အရပ္ရွစ္မ်က္ႏွာကို လြင့္ေတာ့တာပါပဲ။ အဲဒါကို ရွဳမိတဲ့ သူကေတာ့ ခိုကေပးတဲ့ ေရာဂါရ ဖို႔ေသခ်ာၿပီေပါ့။ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ခိုကေနကူးဆက္တတ္တဲ့ေရာဂါေလးမ်ိဳးရွိတယ္လို႔ဆိုတယ္။

၁။ ခရစ္ပ္တိုကြတ္ခယ္ ဦးေႏွာက္အေျမွးေယာင္ေရာဂါ (Cryptococcal Meningitis)

ခိုေတြသည္ေဆာင္လာတတ္တဲ့ေရာဂါပိုးေတြေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ ေရာဂါထဲမွာအႏၱရာယ္အရွိဆုံးလို႔ဆိုႏိုင္တဲ့ ဦးေႏွာက္အေျမွးေယာင္ေရာဂါေၾကာင့္ကာလအတန္ၾကာသတိလစ္သြားႏုိင္ၿပီး အသက္ျပန္မလည္လာေတာ့ပဲ အသက္ဆုံးရွုံးမွဴေတြထိျဖစ္ႏိုင္တဲ့ေရာဂါျဖစ္ပါတယ္။

၂။ အူလမ္းေၾကာင္းမွာျဖစ္တဲ့ေရာဂါပိုး ႏွစ္မ်ိဳး (Salmonella and Listeria)

ခံတြင္းသို႔မဟုတ္ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းမွတဆင့္ ၀င္သြားတဲ့ ခိုေခ်းေတြေၾကာင့္ အူလမ္းေၾကာင္းမွာ တိုက္ဖြိဳက္ ကဲ့သို႔ အူေယာင္ငန္းဖ်ားေရာဂါေရာဂါ ဟာ ကိုယ္၀န္ေဆာင္မိခင္ေတြနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြအတြက္ အသက္အႏၱရာယ္ ထိခုိက္ေစရုံမွ် မကပဲ ကိုယ္၀န္ပ်က္က်ျခင္း၊ လမေစ့မီ ေမြးဖြားျခင္းေတြကိုလဲ ျဖစ္ေစပါတယ္။

၃။ ဦးႏွာက္ေျမွးေယာင္ေရာဂါပိုး ေနာက္တမ်ိဳး (Viral Encephalitis)

အထက္ပါ ဗိုင္းရပ္ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ ဦးေႏွာက္ အေျမႇးပါးေရာင္ ေရာဂါ ေၾကာင့္ ယာယီ အာရုံေၾကာနဲ႔ပါတ္သက္တဲ့ ေရာဂါေ၀ဒနာမွ နာတာရွည္ျဖစ္ၿပီး အသက္ဆုံးရွုံးမွူေတြျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

၄။ ၀မ္းပ်က္၀မ္းေလွ်ာေရာဂါပိုး (E. Coli)

၀မ္းပ်က္၀မ္းေလွ်ာေရာဂါပိုး (E. Coli) ဟာလဲ ခိုေခ်းထဲမွာ ပါေလ့ရွိပါတယ္။ ခိုေတြ အမ်ားႀကီးရွိတတ္တဲ့ ေနရာေတြမွာ ခ်က္ျပဳပ္တာ မသန္႔ရွင္းတာ၊ လက္ကိုစင္ၾကယ္ေအာင္ ဆပ္ျပာနဲ႔ မေဆးေၾကာတာေတြ႕ေၾကာင့္ ၀မ္းပ်က္၀မ္းေလွ်ာေရာဂါပိုးေတြဟာ လူကို အလ်င္အျမန္ကူးဆက္ၿပီးဆိုး၀ါးတဲ့ ေရာဂါေ၀ဒနာကို ျဖစ္ေစပါတယ္။

ခိုေတြကိုအစာေကၽြးျခင္းဟာ အလြန္အကြ်ံေပါက္ပြားမွဴကိုအားေပး

ခိုမ်ားကို အစာေကၽြးျခင္းဟာအလြန္အကြ်ံမ်ိဳးပြားမွဴကိုျဖစ္ေစပါတယ္။ ပုံမွန္အားျဖင့္ ခိုမေတြဟာ တစ္ႏွစ္မွာ ႏွစ္သားကေန သုံးသားေပါက္ၿပီး တစ္ခါဥရင္ ႏွစ္ဥ ဥေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အလြန္အကၽြံ အစာေကၽြးေလ့ရွိတဲ့ ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ ခိုေတြဟာ တစ္ႏွစ္ကို ရွစ္ဆ အထိမ်ိဳးပြားႏိုင္ပါတယ္။

ခိုစာေကၽြးျခင္းဟာ ခိုမ်ားကိုထိခိုက္ေစ

တကယ္ေတာ့ခိုစာေကၽြးျခင္းဟာ ခိုမ်ားအတြက္ေကာင္းက်ိဳးလုံး၀ မျဖစ္ေစပါဘူး။ သူတို႔ရ သဘာအေလ႔အထ အတိုင္းအစာထုိးယက္ရွာေဖြစားေသာက္ရွင္သန္တတ္မွဴကို ေပ်ာက္ဆုံးေစပါတယ္။ အလြန္အကၽြံမ်ားျပားလွတဲ့ ခိုအုပ္ႀကီးေတြဟာ က်န္းမာေရးနဲ႔မညီညြတ္တဲ့ ပါတ္၀န္က်င္ညစ္ညမ္းမွဳကိုျဖစ္ေစၿပီး သဘာ၀အတိုင္းရွင္သန္က်က္စားေနတဲ့ ပါတ္၀န္းက်င္က တျခား ငွက္ေတြကုိလဲထိခိုက္ပ်က္စီးေစပါတယ္။ ခိုအုပ္ႀကီးရင္ႀကီးသလို ပ်က္စီးထိခိုက္မွဳ႕လဲႀကီးမားလာပါတယ္။

သင္နဲ႔ သင့္ပါတ္၀န္းက်င္ က်န္းမာသန္႕ရွင္းေစေရး နဲ႔ ခိုမ်ားအလြန္အကၽြံေပါက္ပြားလာျခင္းမွ ကာကြယ္ရန္ ခိုစာလုံး၀ မေကၽြးရန္အေရးတႀကီးလိုအပ္ပါတယ္။

မွတ္ခ်က္။         ။ခိုနဲ႔ ပါတ္သက္၍ရတတ္ေသာေရာဂါ မ်ားအေၾကာင္းရွင္းျပေသာ အစ္မကိ ကိုေက်းဇူးအထူးတင္ပါတယ္။

 Photo Credit:
1st Image: pigeons attack girl in China http://wearenotsoulsofunknownorigin.blogspot.com

2nd Image: https://solomamalife.wordpress.com
3nd Image: babble.com 
4th Image: denwai.org
5th Image: https://solomamalife.wordpress.com
ဒုတိယပိုင္း ေဖ်ာက္ထားမည္႕စာ

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

ၾကက္ဖင္

ျမန္မာဘီလုံးငွက္ (Burmese Bush Lark)၊ စူဠာမဏီဘုရားအနီး၊ ပုဂံ

ျမန္မာႏိုင္ငံငွက္ အသင္းက ေနၿပီး ပေရာ္ဖက္ရွင္နယ္ ငွက္ၾကည့္ဧည့္လမ္းညႊန္သင္တန္း ဟိုတေလာက စ ၿပီးဖြင့္ေပးတာသိရပါတယ္။ တက္ခ်င္ေပေသာ္ျငား စခန္းသြင္း သင္တန္းကာလ က ႏွစ္လ ဆိုေတာ့ ႏွစ္နာရီေတာင္ မနည္း ႀကိဳးစားၿပီး အခ်ိန္ေပးရတဲ့ က်ေနာ့္ချမာ မတက္ႏိုင္ရွာေတာ့ပါ။ အရင္ကေတာ့ ကိုယ့္ဖာသာ ဘိုင္ႏိုကူလာေလးဆြဲ ၿပီး၊ ဦးထုပ္ကေလးေဆာင္း၊ ေရတပုလင္း ဆြဲၿပီး အိမ္နားက အပင္ေတြ မွာ ငွက္လိုက္ေျခာင္းတာပဲ။ " ေမ့.. သား အျပင္ ခန သြားလိုက္ဦးမယ္" ဆိုရၿပီ။ အေမလုပ္တဲ့ သူ ၾကားၾကား မၾကားၾကား။ ေျပာၿပီး လွစ္ခနဲ ထြက္သြားလိုက္တာပဲ။ ျပန္ခ်င္တဲ့ အခ်ိန္ျပန္။ အိမ္ကလဲ လယ္ကြင္းေတြကို ေဖာ္ၿပီးမွ ျဖစ္လာတဲ့ ဆင္ေျခဖုန္းက ၿမိဳ႕သစ္ဆိုေတာ့ ေတာေငြ႕ ေတာရနံ႕ နဲ႔ ငွက္မ်ိဳး စုံေတြ႕ရတယ္။ ေန႔လည္ပိုင္း လူေျခတိတ္ခ်ိန္ ဆိုရင္ အေကာင္းဆုံးပဲ။ ေနပူပူ သစ္ပင္ရိပ္က်ဲက်ဲ ေအာက္ ကေနၿပီး နားေနတဲ့ ငွက္ကေလး ေတြေျခာင္းရတာ အရသာ အရွိဆုံးပဲ။ သဘာ၀ အတိုင္း၊ ဟက္ဘစ္တက္ အတိုင္း ေနထိုင္က်က္စား ေအာ္ျမည္ေနတဲ့ ငွက္ကေလးေတြရဲ႕ အမ်ိဳးအစား နဲ႔ သဘာ၀ ကိုေအးေအးေဆးေဆး ေလ့လာႏိုင္တယ္။ အဲဒါကို က်ေနာ့္ ခ်စ္ညီမေတြက ငွက္ဖင္လိုက္ေျခာင္း တယ္ လို႔ ၀ိၿဂိဳဟ္ ျပဳတယ္။ နည္းနည္း ေတာ့မွန္တယ္။ အပင္ေအာက္ တည့္တည့္က ေန အေပၚမွာရွိတဲ့ ငွက္ကို ၾကည့္ရင္ ေအာက္ပိုင္း ျမင္ကြင္းပဲ ျမင္ရတာကိုး။ တယ္လီလဲ အဆင္မသင့္ေတာ့ အေ၀းအပင္ေတြက ငွက္ေတြကို မၾကည့္ႏိုင္ဘူး။ နီးစပ္ရာပဲ ၾကည့္ႏိုင္တယ္။

ၾကာဖက္နင္း (Pheasant-tailed Jacana)၊ အင္းေလးကန္

တခါတေလေတာ့လဲ ငွက္၀ါသနာရွင္ေတြ စုၿပီး နီးရင္ ေလွာ္ကားဥယ်ာဉ္၊ ေလွာ္ကားေရေ၀ေရလဲေတာ၊ သာဓုကန္၊ ေမွာ္ဘီ ပန္းတပြင့္ေတာင္၊ ခရမ္း-သုံးခြ စသျဖင့္ သြားၿပီး ေ၀းရင္ မိုးယြန္းႀကီး၊ ဖိုးက်ားဆင္စခန္း ကစလို႔ မင္းစုံေတာင္၊ နတ္မေတာင္၊ အင္းေတာ္ႀကီး စသျဖင့္ ျမန္မာျပည္ တနံတလ်ား သြားၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕ ဆို ခါကာဘိုရာဇီ ေဘးမဲ့ေတာ့ အထိေရာက္ၾကတယ္။ အဲဒီကိုသြားၾကလို႔ ဘဲ ေနာင္မြန္းနားမွာ ေနာင္မြန္းဘာဘလာ ဆိုတဲ့ ျမန္မာမ်ိဳးရင္း ငွက္မ်ိဳးစိတ္ အသစ္ဂုဏ္ယူစရာ ထပ္ေတြ႔တာေပါ့။ က်ေနာ္ လဲ အစစ အရာရာ အဆင္သင့္လို႔ ကေတာ့ ခရီးစဥ္တိုင္းကို လိုက္ခ်င္တာပဲ။ ေနာက္ပိုင္းေတာ့ အလုပ္ သေဘာ အရ ျမန္မာျပည္   ေနရာေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ား သြားျဖစ္ ေတာ့လဲ ကၽြဲကူးေရပါ ဘိုင္ႏိုကူလာေလး ဆြဲသြားၿပီး ေရာက္တဲ့ ေနရာၾကည့္ ျဖစ္တာပဲ။ ငွက္ၾကည့္ရတဲ့ အထဲမွာ ပုဂံနဲ႔ အင္းေလး ကို ေတာ္ေတာ္ သေဘာက်မိတယ္။ ပုဂံမွာ ဆိုရင္ ျမန္မာ့ငွက္စစ္စစ္ ဘီလုံး၊ နဖားၾကဴးနဲ႔ ေစြ႔ တို႔ ကို ထေနာင္းပင္၊ ကႏၱာရပင္ ေတြ ၾကား၊ ဘုရားႀကိဳဘုရားၾကား ေနရာ တကာ ေတြ႔ ရပါတယ္။  အင္းေလးမွာ က်ေတာ့ ေရလည္ေကာင္ က ဟိုတယ္ ေကာ့ေတ့ခ်္ ရဲ႕ ၀ရံတာမွာ ထိုင္ၿပီး ကိုယ့္ျမင္ကြင္းထဲ ၀င္လာတဲ့ နာမည္ေက်ာ္ ၾကာဖက္နင္း ေတြကို ဘီယာ တလုံး နဲ႔ ထုိင္ၾကည့္ ရတာ ဇိမ္အရွိဆုံးေပါ့။ 

သမုဒၵယာ ၀မ္းတထြာေၾကာင့္ ဇာတိခ်က္ေၾကြ အမိေျမကို ပစ္ခြာၿပီး မေလးရွား နဲ႔ အင္ဒိုနီးရွား ႏုိင္ငံေတြကို ေရာက္ေတာ့လဲ အခါအားေလ်ာ္စြာ အခြင့္အေရးရရင္ ရသလို ငွက္ေျခာင္းလာတာ ပါစင္နယ္ ႏုတ္အေနနဲ႔ ငွက္ မ်ိဳးစိတ္ေပါင္း တစ္ရာေက်ာ္ မွတ္တမ္းတင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ၀ါသနာတူ ငွက္ေျခာင္းေဖာ္ ေတြနဲ႔ ေတြ႔ရင္ လူမ်ိဳး ဘာသာစကား ဘယ္ေလာက္ကြဲျပားျပား အခ်ိန္ကုန္လို႔ ကုန္မွန္းမသိ ေျပာမဆုံးေပါင္ ေတာ္သုံးေတာင္ပါပဲ။ ငွက္ၾကည့္ ခရီးစဥ္ေတြသြားမယ္ ဆိုတဲ့ အသံၾကားရင္ ထိပ္ဆုံးက လိုက္ခ်င္တယ္။ စာရင္းတို႔ထားၿပီးသား။

AATO @ Sapi Island Rainforest, Malaysia Borneo

အခ်စ္ဆုံး အိမ္သူသက္ထား ဇနီးမယား ခင္နဲ႔ အိမ္ေထာင္က်ခါစ ႏွစ္လေလာက္ မွာ ငွက္ေျခာင္းေဖာ္ ကိုကိုမမ ေတြက ေမွာ္ဘီက ပန္းတစ္ပြင့္ေတာင္ ကို ေန႔ခ်င္းျပန္ ငွက္သြားၾကည့္ မယ္ဆိုၿပီး ေအာ္ဂႏိုက္ လုပ္ပါတယ္။ ေဟာဒီက ကိုေအေအတူ ကလဲ စာရင္းေပးၿပီးသားပဲ။ အစီအစဥ္က အားလုံး လွည္းတန္းလမ္းဆုံမွာ မနက္ ငါးနာရီ အားလုံး ဆုံမယ္။ ငါးနာရီခြဲေလာက္ လူစုံရင္ ထြက္မယ္။ ထမင္း ဗူးဘာညာ ယူလာစရာမလိုဘူး။ ကိုယ့္မွန္ဘီလူး၊ ကိုယ့္ဖီးလ္ဂိုက္ပါရင္ ရၿပီ ေပါ့။ ဆိုေတာ့..ခင့္ကို သြားရမလားလို႔ ေမးေတာ့ သြားေပါ့...တဲ့။ အဲဒါနဲ႔ မနက္ ေလးနာရီ ထ။ ေက်ာပိုးအိတ္ကေလးထဲ ကို မွန္ဘီလူး နဲ႔ ဖီးလ္ဂိုက္စာအုပ္ထည့္။ ေရပုလင္းေလးထည့္ ေနတုန္း အခန္းထဲက ၀ုန္းကနဲ အသံၾကားတယ္။ ခင္..ဘာလဲ..လို႔ ေမးေတာ့ ဘာမွမဟုတ္ဖူး..တဲ့ သြားေလ..တဲ့။ ေလးနာရီ က ခြဲခါနီးေနၿပီ။ အဲသာ..နဲ႔ ေတာစီးဘိနပ္ေလး စီးေနတုန္း ေနာက္ထပ္ ၀ုန္း ကနဲ အသံၾကားရျပန္..ေရာ။ ဘာျဖစ္တာလဲ...ခင္... ဆိုေတာ့ သြားေလ...ဘာမွမျဖစ္ပါဘူး ဆိုၿပီး ေျပာျပန္ေရာ..။ ငါးနာရီထိုးေရာ။ လွည္းတန္းက အဖြဲ႔ေတြကို နည္းနည္း ေနာက္က်မယ့္ အေၾကာင္းဖုန္းဆက္ေျပာလိုက္တယ္။ အဲသာ...နဲ႔ တံခါးေလးဂ်က္ကေလး ဖြင့္ၿပီး အျပင္ထြက္မယ္လုပ္လိုက္ေတာ့ အခန္းထဲက အသံထပ္ထြက္လာျပန္တယ္။ ဒီတခါက်ေတာ့ သြားရဲရင္ သြားၾကည့္ေလ ျဖစ္သြားၿပီ။ ၀ုန္းဒိုင္း အသံေတြက လဲ အာဠာ၀က တိုက္သလို က်ယ္လာတယ္။ ဟဲဟဲ.. လွည္းတန္းက အဖြဲ႔ေတြကို မလိုက္ျဖစ္ေတာ့ဘူးလို႔ မ်က္ႏွာပူပူ နဲ႔ ဖုန္းဆက္လိုက္ရတယ္။ 

ေတာ္ေတာ္ ညံ႔တဲ့ ေအေအတူ ကိုယ့္အခ်စ္ဆုံး အိမ္သူသက္ထား ပူပူေႏြေႏြး ဇနီးမယား ရဲ႕ ေမြးေန႔ ကိုသတိမရဘူး ငွက္ဖင္ သြားေျခာင္းဖို႔မနက္အေစာႀကီးထ ၿပီးတက္ၾကြတဲ့ၾကက္ဖ လုပ္ေနတယ္။ အႏွစ္ခ်ဳပ္ရင္ အဲသည္ သတင္း မာတာပီတ မိနဲ႔ဖ ဆီေရာက္တယ္။ ေမေမ ကမွတ္သားစရာ တိုတိုတုပ္တုပ္ ဆုံးမတယ္။ 

ငါ့သား.. မင္းလဲ ကိုယ့္အိမ္ေထာင္နဲ႔ ကိုယ္ျဖစ္ေနၿပီ။ ငွက္ဖင္ခ်ည့္ပဲ မၾကည့္နဲ႔ ၾကက္ဖင္လဲ ၾကည့္ဦး.. တဲ့။ (ၾကက္ဖင္ ဆိုတာ ၾကင္ဖက္....ေပါ့တဲ့)။ ခိခိ။ 

မွတ္ခ်က္။             ။ မေရးတာၾကာလို႔။ ဘေလာ့ေဒးမွာ မျဖစ္မေနအားတင္းၿပီးေရးလိုက္တယ္။ အမွတ္တရ ျဖစ္ေစေသာ္၀္။

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

ဂ်ာမူး ဂ်ာမူး

အင္ဒိုနီးရွား ကိုတာ၀န္ အသစ္နဲ႔ မေျပာင္း ခင္မွာ လုပ္ငန္းနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သင္တန္း တက္ဖို႔ အရင္ေရာက္ခဲ့ရပါတယ္။ ဘာလီက ဒန္ပါဆာေလဆိပ္ကို ပထမဦးဆုံး ေျခခ် မိတဲ့ အခါမွာ ကတည္းက ဘာလီ နဲ႔  ဘာလီကၽြန္းသူကၽြန္းသား ေတြဟာ ကိုယ္နဲ႔ မစိမ္း သလိုလို၊ အရင္တုန္းက ပဲ ေရာက္ခဲ့ ဖူးသလိုလို ခံစားမွဳ မ်ိဳး ျဖစ္ေပၚလာပါတယ္။ ဘာလီကၽြန္း ရဲ႕ နာမည္ေက်ာ္ ဂ်င္ဘာရမ္ ကမ္းေျခက ဟိုတယ္ (Seri Segara Hotel သီရိသမုဒၵရာ ဟိုတယ္လို႔ ဘာသာျပန္ရမယ္) မွာ ရက္သတၱပါတ္ ႏွစ္ပါတ္ေလာက္ ေနၿပီး ရုံးကို အႀကိဳအပို႔ လုပ္တဲ့ ကားနဲ႔ မနက္ ရွစ္နာရီခြဲ ေလာက္ သြား၊ ၿပီးရင္ ညေန ငါးနာရီေက်ာ္ ေက်ာ္ေလာက္မွာ ဟိုတယ္ကို ျပန္ပို႔ ဆိုတဲ့ အစီအစဥ္ေဘာင္ထဲမွာပဲ ေနသားက်ေနခဲ့ရ ပါတယ္။  ဘာလီက လမ္းက်ဥ္းက်ဥ္းကေလးေတြ၊ လမ္းဆုံလမ္းခြ ေတြ၊ အခိုင္အခန္႔ နတ္ကြန္းေတြ၊ လမ္းေဘး ေစ်းဆိုင္ကေလးေတြ နဲ႔ အသားညိဳညိဳ အၿပံဳးခ်ိဳခ်ိဳ ပိုင္ရွင္ ဘာလီကၽြန္းသူ ေတြ ဟာ ကုိယ္နဲ႔ ရင္းႏွီးေနသလို မ်ိဳး ခံစားရပါတယ္။ ဘာလီဟာ ကေမာၻဒီးယား က ဆီရမ္ရိ (Siem Reap) နဲ႔ တူသလိုလို၊ ျမန္မာျပည္ ေမာ္လၿမိဳင္က ရပ္ကြက္ တခုထဲ ေရာက္ေနသလိုလိုျဖစ္ေနမိပါတယ္။ ဆိုခဲ့တဲ့ အေၾကာင္းအရာတြေၾကာင့္ပဲ လား ခင္မင္ႏွစ္လိုဖြယ္ ဘာလီ ကၽြန္းသူ ကၽြန္းသားေတြဟာ ျမန္မာေတြနဲ႔တူလြန္း လို႔ပဲလား ဘာလီနဲ႔ စိမ္းမေနပဲ သိပ္ရင္းႏွီးသလိုျဖစ္ေနတယ္လို႔ခံစားမိပါတယ္။

ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ကိုယ္နဲ႔ မတူပဲ ထူးျခားတဲ့ အေလ့ အထ၊ ယဥ္ေက်းမွဳ အမူအက်င့္ ေတြကို တနဂၤေႏြ ႏွစ္ပါတ္ အတြင္း ရုံးသြား၊ ရုံးျပန္ သတိထား ေလ့လာၾကည့္မိပါတယ္။ နားရြက္ၾကားမွာ စကား၀ါပန္းထိုးထားတတ္တဲ့ ခပ္ေပ်ာ္ေပ်ာ္ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ ဒရိုင္ဘာ ကတြတ္ (Ketut) ၿပီးရင္ မနက္တုိင္း သတိထား မိတဲ့ အထဲမွာ ပုလင္းေပါင္းစုံကို ေတာင္းထဲထည့္ ၿပီး လည္ေရာင္းေနတဲ့ ေစ်းသည္ေတြက ထိပ္ဆုံးက ပါပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ က ပုလင္းေတြထည့္ထားတဲ့ ေတာင္း ကို ပါတိတ္အစ နဲ႔ ေက်ာပိုး သိုင္းၿပီးလမ္းေလွ်ာက္ လည္ေရာင္းၾက သလို၊ တခ်ိဳ႕ က လည္း စက္ဘီး၊ တခ်ိဳ႕ က ဆုိင္ကယ္ အစရွိသျဖင့္ ပုံစံ အမ်ိဳးမ်ိဳး နဲ႔ ေရာင္းတာေတြ႔ ရပါတယ္။ အဲဒီ အသည္ ဘာသည္လဲ ဆိုတာ ေတြ႔မိတိုင္း သိခ်င္စိတ္ အလြန္ျပင္းျပင္းျပျပ ျဖစ္မိေပမယ့္ ရုံးကိုေရာက္တဲ့ အခါက်ေတာ့ ရွုပ္ေထြးမ်ားျပားလွတဲ့ လုပ္ငန္းတာ၀န္ေတြ နဲ႔ ဖိစီးၿပီး လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြကို မေမးမိျပန္ဘူး။ ဒီလို နဲ႔ လုပ္ငန္းဆိုင္ရာ သင္တန္း ႏွစ္ပါတ္ၿပီး လို႔ ဘာလီက ေန မေလးရွား ကို ျပန္သာ လာခဲ့ရတယ္ အဲဒီ အသည္ ဘာသည္ လဲ မသိလိုက္ရဘူး။

မေလးရွား ကေန ဘာလီ ေျပာင္းရတဲ့ အခါက်ေတာ့လဲ ေျပာင္းခါ စဆိုေတာ့ ရုံးတာ၀န္၊ အိမ္ေထာင္တာ၀န္ ေတြေၾကာင့္ အမွူ႔ မဲ့ အမွတ္မဲ့ ပဲျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ အဲဒါကို ဂ်ာမူး ေရာင္းသည့္အသည္ ဆိုတာသိေပမယ့္ တခါမွ အေသးစိပ္ေလ့လာမၾကည့္ရေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ တညေန ရုံးက အျပန္ လမ္းမွာ လူေတြ၀ိုင္းေနတဲ့ အဲဒီအသည္ ေတြ႔လို႔ ကားရပ္ၿပီး ၀င္အား ေပးပါတယ္။ ဘယ္လိုေသာက္မလဲ လို႔ေစ်းသည္က ေမးေတာ့ ဘယ္လိုမ်ိဳးရလဲ ျပန္ေမးလိုက္ပါတယ္။ သူျပန္ေျပာတဲ့ အမ်ိဳးေပါင္း မ်ားစြားကို နားသိပ္မလည္ေတာ့ ရိုးရိုးပဲ  ေပး (Biasa saja)  လို႔ ေျပာလိုက္ပါတယ္။ အဲဒီမွာ သူက ပုလင္းေပါင္းစုံထဲ က အရည္ေပါင္းစုံ၊ အမွုံ႔ ေပါင္းစုံ နည္းနည္း ခ်င္းထည့္ၿပီး ဘဲဥ ထည့္မလား ထပ္ေမးပါတယ္။ ကိုယ္စကား ျပန္မရခင္ပဲ ဘဲဥတလုံးကို ခြဲ ၿပီး အကာေတြကို သြန္ပါတယ္။ အႏွစ္ခ်ည္းသီးသန္႔ ကိုေစာေစာ က ခြက္ထဲ ကိုထည့္ ၿပီး ေမႊပါေတာ့တယ္။ ႏွ႔ံေလာက္ၿပီ ထင္မွ ဖန္ခြက္ အသစ္တစ္လုံးထဲ ကိုေစာေစာက ညိဳျပစ္ျပစ္ အရည္ေတြထည့္ ၿပီး ကမ္းေပးပါတယ္။ က်ေနာ္လဲ မွာၿပီးမွ ေတာ့ မထူးပါဘူး ဆိုၿပီး တက်ိဳက္တည္း ေမာ့ ခ်လိုက္ပါတယ္။

ငရုတ္သီး ၊ ဆႏြင္းမွုန္႕၊ မဆလာေတြ ေရာၿပီး ေမႊခ်က္ ခ်က္ ရင္ေတာင္ ညီစို႔စို႔ နံတတ္တဲ့ ဘဲဥ အႏွစ္ပါေပေသာ္လည္း လုံး၀ မညီွပဲ အရသာဟာ ခ်ိဳသလိုလို၊ ငန္သလိုလို၊ ခါးသလိုလို နဲ႔ ပူရွိန္းရွိန္း ျဖစ္ၿပီး ေတာ့ လည္ေခ်ာင္းထဲ ကို ေႏြးခနဲ စီး၀င္သြားပါတယ္။ အိမ္ျပန္ေရာက္ေတာ့ လဲ လူက ပူရွိန္းရွိန္းျဖစ္ေနၿပီး ေရတ၀ ခ်ိဳးလိုက္ခါမွပဲ လန္းဆန္းၿပီး ဗိုက္ပါ ဆာသြားပါေတာ့တယ္။ ေနာက္ေတာ့ အိမ္နီးခ်င္း ေဒါက္တာမ လာလည္ တုန္း အေသးစိပ္ ေမးတဲ့အခါက်မွ ဂ်ာမူးအေၾကာင္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သိရပါေတာ့တယ္။ 

တကယ္ေတာ့ ဂ်ာမူး ဆိုတာ အင္ဒိုနီးရွား ႏိုင္ငံ ဂ်ာဗား ကၽြန္းမႀကီး အႏွံ႔ က ကၽြန္းသူ ကၽြန္းသားေတြ ေန႔စဥ္ မွီ၀ဲ တဲ့ တိုင္းရင္းေဆး တစ္မ်ိဳးပါပဲ။ ေဆးဖက္၀င္ အပင္ေပါင္းစုံ က အရြက္၊ အသီး၊ အရိုး၊ အျမစ္၊ အပြင့္၊ အေခါက္ ေတြကို ေဆးေဖာ္စပ္ၿပီး ေသာက္သုံးၾက တာျဖစ္ပါတယ္။ ဂ်ာမူးကို ေရွးႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ကတည္း က သုံးစြဲ လာလိုက္တာ ဆင္းရဲ ခ်မ္းသာ မေရြး၊ ၿမိဳ႕ျပ ေက်းလက္ မခြဲ ျခားပဲ လူတန္းစားေပါင္းစုံ ရဲ႕ မွီ၀ဲ အားထား ရာ တစ္ခု အျဖစ္ယခု အခ်ိန္အထိ အင္ဒိုနီးရွား က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ ျပန္႔ အားကိုးတႀကီး မွီ၀႕ဲ အသုံး ျပဳတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဂ်ာမူး ရွင္

ဂ်ာမူး မွာ ပါ၀င္တဲ့ ေဆးဖက္၀င္ သစ္ရြက္၊ သစ္ေခါက္၊ သစ္ျမစ္၊ သစ္ဖု၊ သစ္သီး၊ သစ္ဖူး ၊ သစ္ပြင့္

ဂ်င္းပင္

ဂ်ာမူး ျပဳလုပ္ပုံ ကို ရွာေဖြ ေလ့လာၿပီး ေရးရရင္ တိုင္းရင္းေဆးက်မ္း ပုံစံ မ်ိဳး ျဖစ္သြား ႏိုင္တဲ့ အတြက္ ဂ်ာမူး ေဖာ္ျမဴလာေတာ့ ေရးဖို႔ အစီအစဥ္ မရွိပါ။သို႔ ေပမယ့္ အၾကမ္းအားျဖင့္ ဂ်ာမူး တဖုံ မွာ အေျခခံ ပါ၀င္တဲ့ ပရေဆးပင္ ေတြ ရာေပါင္း မ်ားစြာ မွ အနည္းငယ္ကို စုစည္း ၾကည့္တဲ့ အခါမွာ ေအာက္ပါအပင္ေတြ အဓိကပါ၀င္တာေတြ႔ ရပါတယ္။ 

ဂ်င္း (ခ်င္း) Ginger (Zingiber Officinale)
ဂ်င္း တမ်ိဳး Lempuyang (Zingiber Oronaticum)
ဂ်င္း တမ်ိဳး Temu Lawak/ Wild Ginger (Curcuma Cautkeridza) (ဘာလီကၽြန္းသား ေတြ ငွက္ေပ်ာအူ၊ ၾကက္သားနဲ႔ ေရာခ်က္ၿပီး အထင္ကရ ပြဲေတြမွာ ေကၽြးေလ့ရွိသည္။) 
နႏြင္းတက္ Kunyit/ Tumeric (Curcuma Domestica)
ဂ်င္းတမ်ိဳး Kencur/ Greater Galingale (Kaemferi Galanga)
ဂ်င္းတမ်ိဳး Lengkuas/ Ginger Plant (Elpina Galanga)
ဂ်င္းတမ်ိဳး Bengle (Zingiber Bevifalium)

(မွတ္ခ်က္ အေနနဲ႔ ၀န္ခံရရင္ အဲဒီ သစ္ဥ သစ္ဖုေတြ အားလုံး ဟာ ဂ်င္းတက္ နဲ႔ ဆင္တူယိုးမွား ေတြခ်ည္းပါပဲ။ တိုင္းရင္းေဆးပညာ နဲ႔ ရုကၡေဗဒမွာ နကန္း တလုံးမွ မတတ္ေတာ့ ခပ္တည္တည္ နဲ႔ (ဂ်င္းတမ်ိဳး) ဆိုၿပီး ေရာခ် လိုက္ပါတယ္။ စကားမစပ္ ငယ္ငယ္တုန္း က အေၾကာင္းေလး သြားသတိရပါတယ္။ အေမက ေစ်းမွာ ဂ်င္း တက္ နည္းနည္း သြား၀ယ္ခိုင္းပါတယ္။ ဂ်င္းတက္ လို႔ ဘာလို႔ ခြဲေျပာရသလဲ ဆိုေတာ့ က်ေနာ္ တို႔ နယ္မွာ ဂ်င္းကို ေပါက္ၿပီး တမ်ိဳး၊ ပိုးတီး ပုံ တမ်ိဳး လုပ္ေရာင္းလို႔ ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဆက္ရရင္ က်ေနာ္ ေစ်း ကိုေရာက္ေတာ့ ဂ်င္းတက္ ေရာင္းတဲ့ အသည္ ကိုရွာမေတြ႔ ပါဘူး။ အဲဒီမွာ အမွုန္႔ ေရာင္စုံေတြ ကို သံျဖဴနဲ႔ လုပ္ထားတဲ့ မွန္ပုံး ေတြ နဲ႔ ထည့္ ေရာင္းတဲ့ ဆိုင္ မွာ ဂ်င္းေတြ ကို သံပုံး တခုနဲ႔ သပ္သပ္ယပ္ယပ္ ထည့္ထား တာကို သြားေတြ႔ ပါတယ္။ က်ေနာ္ က ဆိုင္ရွင္ အေဒၚႀကီး ကို ဂ်င္း ႏွစ္က်ပ္ ဖုိးေလာက္ ေရာင္းပါ လို႔ ေျပာေတာ့ အဲဒီ အေဒၚႀကီး က အဲဒါ မိတ္သလင္.. ကြဲ႔ တဲ့ :P )


အရြက္
ငုပင္ (ဟုထင္သည္) Secang (Caesalpinia Sappan)
ပိန္းရြက္ တမ်ိဳး Sambang Dara (Rexco Ecaria Bicolar Hassk)
ကြမ္းရြက္ Brotowali (Tiospora Rumpii Boerl)
ဂ်ာဗားကြ်န္း အႏွံ႔ ေပါက္တတ္သည့္ အပင္တမ်ိဳး Adas (Foeniculum Vulgare Mill)

အသီး
သံပရို / သံပုရာသီး Jeruk Nipis/ Calamondin (Citrae Aurantifalia Sivingle)
ခရမ္းကေစာ့ သီးတမ်ိဳး (ဟုထင္သည္) Ceplukan (Physalic Angulata Him)
ပုန္းညွက္ သီး (ဟုထင္သည္) Nyamplung (Calophylum Inaphyllu)

အေခါက္

သစ္ဂ်ပိုး Kayu Manis/ Cinamon (Gijeyzahyza Glabra)

အပြင့္
စပါယ္ Melati/ Yasmin / Jasmine (Jataninum Sunbac Ait)
သမန္းျမက္ပြင့္ (ဟုထင္သည္) Rumput Alang-alang (Gramineae)

တကယ္တန္း ဂ်ာမူး အေၾကာင္းေလ့လာရသည္မွာ မလြယ္ကူပါ။ အထူးသျဖင့္ က်ေနာ့္လို ဂ်င္းနဲ႔ မိတ္သလင္ ကိုပင္ မခြဲတတ္ေသာ သူမ်ား အတြက္ သာ၍ မလြယ္ပါေသးသည္။ ဂ်ာမူးကို အင္ဒိုနီးရွား မွာ ဘာလို႔ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မွီ၀ဲ သုံးစြဲ ၾကသလဲ ဆိုေတာ့ -

၁) ေနရာတကာ မွာ အလြယ္တကူရ ႏိုင္ျခင္း
၂) ေစ်းႏွုံး ခ်ိဳသာ ျခင္း
၃) ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳး မရွိ ျခင္း တို႔ ေၾကာင့္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဂ်ဗားသူ၊ ဘာလီ သူေတြ ေခ်ာတာ၊ က်န္းမာ တာဟာ ဂ်ာမူး ဆိုတဲ့ လွ်ိဳ႕႔ ၀ွက္ခ်က္ေၾကာင့္ လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ဂ်ာမူး အေၾကာင္း ဆက္စပ္သမွ် ေျပာရရင္ ကုန္ႏိုင္ဘြယ္ မျမင္ပါဘူး။ အင္ဒိုနီးရွား ရုပ္ရွင္ဇာတ္လမ္း တြဲေတြ ထဲမွာလဲ ဇာတ္ေဆာင္မင္းသမီး ေတြဟာ ဂ်ာမူးေရာင္းတဲ့ ဂ်ာဗား က ဂ်ာမူးသည္ အျဖစ္ သရုပ္ေဆာင္တာ ခဏခဏ ပါတတ္ပါတယ္။ သမီး အငယ္ေလးေရ၀တီ ေမြးခါစ မွာ ခင့္ ကို မီးထြက္ စမိခင္ေတြေသာက္ရတဲ့ ဂ်ာမူး ၀ယ္တိုက္ရပါတယ္။ ေမြးကင္းစ ေရ၀တီကေလး ကိုလဲ ထက္လင္းရင္လူးေဆး မရႏိုင္တဲ့ ဘာလီမွာ ဂ်ာမူး ရင္လူးေဆး Minyak Telon  ကိုပဲအားထား ရပါတယ္။ ဂ်ာမူး ဟာ ဘယ္ေလာက္အထိ လႊမ္းမိုးႏိုင္ သလဲ ဆိုရင္ သမီးအႀကီးမေလး ဘာလီသူ သူငယ္ခ်င္းေတြ နဲ႔ ကစား တဲ့ အခါမွာ ကစားစရာ ခြက္ေတြ၊ ဘူးေတြကို ျခင္းတခုထဲ ထည့္ၿပီး "ဂ်ာမူး..ဂ်ာမူး" လို႔ ေအာ္ၿပီး ဂ်ာမူး သည္လုပ္တန္း ကစားသည္ အထိပါပဲ။ 

အင္ဒိုနီးရွား ကေန မေလးရွားကို ျပန္ေျပာင္း လာခဲ့ရပါၿပီ။ ဒါေပမယ့္ တခါ တေလမွာ "ဂ်ာမူး......ဂ်ာမူး" ဆိုတဲ့ အသံ ကိုေတာ့ ၾကားေယာင္ေနတုန္းပါပဲ။                ။


ဓါတ္ပုံ / Photo / Gambar
ဓါတ္ပုံအားလုံး အင္တာနက္မွ ကူးယူပါသည္။ 
Photos are taken from internet and credits are due to all respective photographers.
Saya menganbil dari internet dan facebook. Maaf dan terimakasih.


ကိုးကား / Reference / Referensi
အခ်က္အလက္အမ်ားစု ကို အင္ဒိုနီးရွား၀က္ဆိုက္မ်ားမွ ရယူပါသည္။
Many facts about Jamu are taken from some Indonesian webpages.
Saya manganbil informasi dangan referensi dari Indonesia webpages. 

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

ဟိုတယ္ ျပဳျပင္ ၊ျပင္ဆင္ထိမ္းသိမ္း ျခင္းအား အဆုံးအရွုံးနည္းနည္း၊ ဧည့္သည္မ်ား အဆင္မေျပမွု႔ နည္းႏိုင္သမွ်နည္း ေအာင္ စီမံခံ့ခြဲျခင္း (၀ါ) ဟိုတယ္ ရီနိုေဗးရွင္း အား စီမံခံ့ခြဲျခင္း

ေယဘုယ် အားျဖင့္ ဟိုတယ္ အားလုံး ငါးႏွစ္မွ ခုႏွစ္ ႏွစ္ အတြင္း အေထြေထြ ျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္း ျခင္း အား ျပဳလုပ္ေလ့ရွိသည္။ ထိုသို႔ ျပဳလုပ္ျခင္း အားျဖင့္ အေဆာက္အဦ၊ အတြင္း အျပင္ ပရိေဘာဂ အစရွိသမွ် ဟိုတယ္တစ္လုံး ဧ။္ သြင္ျပင္လကၡဏာ မ်ား အၿမဲတေစ သစ္လြင္ေတာက္ပေနေစၿပီး၊ မူလအေျခအေနမ်ား အားမပ်က္မယြင္းေစရန္ ထိမ္းသိမ္းထားႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။  အကယ္၍ႏိုင္ငံတကာ ဟိုတယ္ အုပ္စု (Starwood, Marriott, Hilton, Sheraton, Shangri La စသည္) အမည္ ခံ ဖရန္ခ်ိဳက္စ္ (franchise) ဟိုတယ္ တစ္လုံးျဖစ္ ပါကလည္း အၿမဲျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္းေနျခင္းအားျဖင့္ သက္ဆိုင္ရာ ဟိုတယ္ အုပ္စု ဧ။္ စံခ်ိန္ စံႏွုန္း မ်ား အတိုင္း ဆက္လက္ တည္ရွိႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။ ျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္းဆဲကာလ အတြင္း ေအာက္ေျခမွ စ၍ ဟိုတယ္ အုပ္ခ်ဳပ္ စီမံခန္႔ခြဲ သူ မ်ား (management) ဧ။္ အရည္အခ်င္းျပည့္ မွု႔၊ စီမံခန႔္ ခြဲမွု႔ ကၽြမ္းက်င္ျခင္း၊ ပါးရည္နပ္ရွိ ၿပီး လုပ္ရည္ကိုင္ရည္ ရွိျခင္း တို႔ အေပၚ မူုတည္  ၍ တည္းခုိသူ ဧည္သည္မ်ား စိတ္ခ်မ္းသာ ေက်နပ္မွု႔ ရွိျခင္း၊ အဆင္မေျပ မွု႔ မ်ား ျဖစ္ေလ့ရွိသည္။ ဟိုတယ္ ျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္းဆဲ ကာလ အတြင္း အခန္း လ်ာထားမွူ႔မ်ား စီမံခန္႔ခြဲ ျခင္း (room inventory and allotment management) မ်ားျပဳလုပ္ရာ တြင္ ဧည့္သည္ အမ်ား၀င္ထြက္သြားလာ ရာ ေလာ္ဘီ (lobby) အခန္းေကာ္ရစ္ဒါ စသည္ တို႔ အေပၚ တြက္ခ်က္ ၿပီး အဆင္မေျပမွု နည္းႏိုင္သမွ် နည္းေအာင္ စဥ္းစားတတ္ရန္လိုသည္။

သတိျပဳရမည့္ အခ်က္မွာ ဧည့္သည္မ်ား သည္ ေဆာက္လုပ္ေရး လုပ္ငန္း မ်ားႏွင့္ ျငမ္းဆင္ထားျခင္း၊ ေဆးသုတ္ ျခင္း မ်ားအား လာေရာက္ၾကည့္ရွု႔ ရန္၊ တူရုိက္သံ၊ လႊျဖတ္သံ   ေရႊေပၚထိုးသံမ်ား လာေရာက္နားေထာင္ရန္ အတြက္ မိမိတို႔ ဟိုတယ္ မွာ တည္းခိုေနျခင္း မဟုတ္ ဟူသည့္ အခ်က္ကို နားလည္ရန္ပင္ျဖစ္သည္။

ဟိုတယ္ အုပ္ခ်ဳပ္စီမံခန္႔ခြဲသူမ်ား အေနျဖင့္ ဘက္ေပါင္းစုံ မွ ေထာင့္ေစ့ ေအာင္ စဥ္းစား ျပင္ဆင္ၿပီး ဟိုတယ္ဧ။္ ပုံရိပ္၊ ဂုဏ္သိကၡာ၊ ဧည့္သည္မ်ား အတြက္  (အျမင္၊ အၾကား၊ ကိုယ္ခႏၶာ) ထိခိုက္မွု႔ အနည္းဆုံး ျဖစ္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရန္ အေရးႀကီးသည္။ ဟိုတယ္ ျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္းဆဲ ကာလ အတြင္း အာက္ဆုံး အေျခခံ မွစ၍ အထိအခိုက္အနည္းဆုံး (Painless as Possible) ျဖစ္ေစရန္ အၿမဲေရွ့ ရွု ရမည္ျဖစ္ၿပီး ေအာက္ပါ အခ်က္မ်ား ကို အထူး ဂရုျပဳ လိုက္နာရန္ လိုအပ္သည္။

၁။ အကယ္၍ ဖရန္ခ်ိဳက္စ္ ဟိုတယ္ ျဖစ္ပါက အဆိုပါ သက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံတကာ ဟိုတယ္ အုပ္စုမ်ားဧ။္ စံခ်ိန္စံညႊန္းမ်ား၊ အရည္အခ်င္း သတ္မွတ္ခ်က္မ်ား အားျပန္လည္ ေလ့လာဆန္းစစ္ရန္ လိုအပ္သည္။
(ဥပမာ။          ။ Shangri La ဟိုတယ္ တစ္လုံးဧ။္ ထူျခား သည့္ အရည္အျခင္းမွာ ကမာၻေပၚရွိ Shangri La ဟိုတယ္မ်ား အားလုံး တူညီေသာ ခံစားမွု႔ ကိုေပးသည္။ ပထမ ဆုံးအႀကိမ္ေရာက္ဖူးသည့္ ဧည့္သည္ ျဖစ္သည့္တိုင္ တျခား ေနရာမွ Shangri La ဟိုတယ္ တစ္ခုခု တြင္တည္းခိုဖူးပါက ဤဟို တယ္သို႔ ေရာက္ဖူးေနသကဲ့သို႔ ခံစားေစျခင္းျဖစ္သည္။)

၂။ ဟိုတယ္ဧ။္ ၀န္ေဆာင္မွု႔ ႏွင့္ အေထြေထြ အရည္အေသြး ျမင့္တင္သည့္ (upgrading renovation) ျပင္ဆင္ ေဆာင္ရြက္မွု႔ မ်ိဳး လုပ္ျခင္း၊ ေခတ္မီ အသုံးအေဆာင္မ်ား နည္းပညာမ်ား ထည့္သြင္းလိုျခင္းမ်ား (internet access, bandwidth စသည္)  ရွိပါက ဧည့္သည္မ်ား ဧ။္ အျမင္၊ သေဘာထား၊ အႀကံဥာဏ္မ်ား ေကာက္ယူၿပီး စနစ္တက် မွတ္တမ္းျပဳစုကာ ထည့္သြင္း စဥ္းစားရမည္။

၃။ အကယ္၍ ဖရန္ခ်ိဳက္စ္ ဟိုတယ္ျဖစ္ပါက ေဆာင္ရြက္မည့္ ျပဳျပင္ထိမ္းသိမ္းျခင္းလုပ္ငန္း ပေရာဂ်က္ကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း အေသးစိပ္ သက္ဆိုင္ရာဟိုတယ္ ကုမၸဏီကို တင္ျပၿပီး ခြင့္ျပဳခ်က္ ေတာင္းခံရန္ လိုသည္။

၄။ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း လုပ္ငန္းမ်ား မ်ားမၾကာမီအတြင္း လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ ဖူးသည့္ ဟိုတယ္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၊ အေထြေထြမန္ေနဂ်ာမ်ား မ်ားႏွင့္ စကား ေျပာဆို အႀကံဥာဏ္ယူျခင္း ျပဳလုပ္ ၍ ၄င္းတို႔ ဧ။္ အေတြ႔ အႀကံဳ၊ အခက္အခဲ ႏွင့္ ျပႆနာမ်ား ရင္ဆိုင္ ေျဖရွင္းခဲ့ပုံမ်ား၊ အမွားမ်ား အား တန္ဖိုးထား အတုယူ ကာ မိမိတို႔ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း ပေရာဂ်က္အား အမွား နည္းႏိုင္သမွ်နည္းေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရမည္္။

၅။ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း ဧ။္ အတိမ္အနက္၊ အက်ဥ္း အက်ယ္ အေပၚ မူတည္ ၍ ရီႏိုေဗးရွင္း ျပဳလုပ္စဥ္ ဟိုတယ္တစ္ခု လုံး ပိတ္ထား မည္ သို႔မဟုတ္ တစ္စိတ္ တစ္ပိုင္းသာ ဖြင့္လွစ္ၿပီး ဧည့္သည္ မ်ား လက္ခံ ၀န္ေဆာင္ မွု႔ ေပးမည္ ဆိုသည္ ကို အေလးအနက္ စဥ္းစား ဆုံးျဖတ္ ရမည္။

၆။ ဧည့္သည္ မ်ား အဆင္မေျပမွ႕ ႏွင့္ ဟိုတယ္ဧ။္၀င္ေငြ ထိခိုက္မွု႔ အနည္းဆုံးျဖစ္ေစရန္ အတြက္  ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း ဧ။္ အတိမ္အနက္၊ အက်ဥ္း အက်ယ္ အေပၚ မူတည္ ကာ မည္မွ် ၾကာႏိုင္မည္ ကိုတြက္ခ်က္ ၿပီး ႏွစ္တစ္ႏွစ္ ဧ။္ မည္သည့္ ကာလ အတြင္း ေဆာင္ရြက္ရမည္ ကို စဥ္းစား ေဆာင္ရြက္ရမည္။

၇။ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း ေဆာင္ရြက္ရန္ အလားတူ လုပ္ငန္းမ်ိဳးမ်ား  ၌ အေတြ႔အႀကံဳ ေကာင္းမ်ားရွိသူ၊ နာမည္ေကာင္း ရွိသူ ကန္ထရိုက္တာ အားရွာေဖြ ၍  အလုပ္အပ္ ေဆာင္ရြက္ေစရမည္။ အဆိုပါ ကန္ထရိုက္တာသည္ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္စဥ္ အတြင္း သိုသိုသိပ္သိပ္ က်စ္က်စ္လ်စ္လ်စ္ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ ရန္၊ တိုးတိုးတိတ္တိတ္ သန္႔သန္႔ ရွင္းရွင္း ျပဳလုပ္ေဆာင္ရြက္ သြားရန္ နားလည္သူျဖစ္ရမည္။

၈။ ထိုသို႔ ကန္ထရိုက္တာ မ်ိဳးရရွိရန္ စုံစမ္းရွာေဖြရာတြင္ ဟိုတယ္ လုပ္ငန္းရွင္ႏွင့္ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္သူတို႔ က ၄င္းကန္ထရိုက္ ျပဳျပင္ ေဆာင္ရြက္မွု႔မ်ား လတ္တေလာ လုပ္သြားခဲ့ သည့္ ဟိုတယ္ မ်ားအား လူကိုယ္တိုင္ သြားေရာက္ ကာ အဆိုပါ ကန္ထရိုက္ဧ။္ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ပုံ၊ လုပ္ငန္းမ်ား လ်ာထားခ်က္ အတြင္း အခ်ိန္မွီ ၿပီးစီး မွု႔ ရွိမရွိ ဆိုသည္ကို ဂရုျပဳေလ့လာရန္လိုအပ္သည္။

၉။  ဟိုတယ္ရိုႏိုေဗးရွင္း ျပဳလုပ္ရန္ ဗိသုကာ ပညာရွင္၊ အေဆာက္အဦ အတြင္း ဒီဇိုင္းမ်ား ျပဳလုပ္သူ ပညာရွင္မ်ား၊ အ၀ယ္ေတာ္ စသည္တို႔ အေၾကာင္းကို သိရွိရန္လုိအပ္သည္။

၁၀။ ကန္ထရိုက္တာ ႏွင့္ ေဆြးေႏြး တိုင္ပင္ကာ ရီႏိုေဗးရွင္းကာလ အတြင္း မူလ အခန္း စာရင္း (room inventory) မွ အခန္းမည္မွ် ဖယ္ထုတ္ ရမည္၊ အခ်ိန္ကာလ မည္မွ် ၾကာသည္အထိ ဤ အခန္းမ်ား ဖယ္ထုတ္ ထားရမည္၊ လူအမ်ား သြားလာရာ ဧည့္ခန္းေဆာင္ (lobby)၊ ေရကူးကန္၊ စားေသာက္ခန္းမ စသည္ ေနရမ်ား အား ရီႏိုေဗးရွင္း လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားႏွင့္ မည္မွ် ထိေတြ႔ ပတ္သက္မည္ ကို ႀကိဳတင္စဥ္းစား ျပင္ဆင္ရမည္။

၁၁။ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း စတင္ ေဆာင္ရြက္ျခင္း မျပဳမွီ ဟိုတယ္၏ အဓိကစီးပြားဖက္မ်ား ျဖစ္သူ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ကုမၸဏီမ်ား၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ႏွင့္ ကာလရွည္ တည္းခိုသူ ဧည့္သည္မ်ား၊ ဟိုတယ္အတြင္း လက္ရွိတည္းခိုေနသူ ဧည့္သည္မ်ား အပါအ၀င္ ဆက္စပ္ ပါတ္သက္သူ အားလုံးအား အေသးစိပ္ ႀကိဳတင္ အေၾကာင္းၾကားရမည္။

၁၂။ ဘဏၰာေငြ ေၾကးဆိုင္ရာ ရီပို႔ ျပင္ဆင္၍ (room, food & beverages and meeting & function room) မ်ားမွ အလားအလာရွိ ၀င္ေငြ ထိခိုက္နစ္နာ ဆုံးရွုံးမွု႔ အားတြက္ခ်က္ ကာ ဟိုတယ္လုပ္ငန္းရွင္ ႏွင့္ ဖရန္ခ်ိဳက္စ္ ကုမၸဏီ တို႔အား တင္ျပရမည္။ အဆိုပါ ရီပို႔ သည္ အနာဂါတ္ ဘဏၰာေရး အေျခအေနသုံးသပ္ရာတြင္ အသုံးျပဳႏိုင္ မည္။

၁၃။ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗးရွင္း လုပ္ေဆာင္မွု႔ လုံး၀ ၿပီးစီးသြားသည္ ႏွင့္ သက္ဆိုင္ရာ သတင္းမီဒီယာ အသီးသီး ႏွင့္ စီးပြားဖက္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ကုမၸဏီမ်ား၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ကုိယ္စားလွယ္မ်ား၊ ဟိုတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ဆိုင္ရာ အစိုးရဌာန ႏွင့္ တည္းခိုးသူ ဧည့္သည္မ်ား အား ဖိတ္ေခၚ၍ ွရွင္းလင္း တင္ျပရမည္။ (ဥပမာ။        ။ Agent Appreciation Night, Reborn စသည္ျဖင့္ အမည္ တမ်ိဳးမ်ိဳးတပ္ ကာ အေကၽြးအေမြးျဖင့္ တည္ခင္း ဧည့္ခံ ကာ ၿပီးစီးသြားသည့္ ရီႏိုေဗးရွင္း ျပဳလုပ္သည့္ အခန္း၊ ေနရာ စသည္ တို႔ ကို လက္ေတြ႔ လိုက္လံရွင္းလင္း ျပသ ရန္ျဖစ္သည္။)

၁၄။ ရီႏိုေဗးရွင္းျပဳလုပ္ရင္း ဟိုတယ္၏ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ား ေဆာင္ရြက္သည္မွာ ခက္ခဲပါသည္။ သို႕ရာတြင္ အဆိုပါ အခန္းက႑ သည္ ဟိုတယ္လုပ္ငန္းနယ္ပါယ္ အတြက္ မရွိမျဖစ္ ေရွာင္လြဲမရႏိုင္သည့္ အေျခအေနတစ္ရပ္သာ ျဖစ္ပါသည္။  စနစ္တက်ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ျခင္း၊ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ စည္းကမ္းမ်ား အား စနစ္တက် လုိက္နာျခင္း အားျဖင့္ ပိုမိုေကာင္းမြန္ သစ္လြင္ေအာင္ တိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေသာ ရီႏိုေဗးရွင္း သည္ တည္းခိုသူ ဧည့္သည္မ်ား စိတ္ခ်မ္းေျမ့စြာ တည္းခိုေနရင္း ေအာင္ျမင္ၿပီးဆုံးေအာင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မည္ ျဖစ္သည္။

မွတ္ခ်က္။                      ။ ျမန္မာ ႏိုင္ငံအတြင္း ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ၊ လက္ရွိလုပ္ဆဲျဖစ္ေသာ၊ ဟိုတယ္ ရီႏိုေဗး ရွင္းမ်ား ႏွင့္ ပါတ္သက္၍ ျပႆနာႀကီးငယ္ မ်ားစြာ ကုိယ္ေတြ႔ႀကံဳဘူးသူ တိုးေအာ္ပေရတာ တစ္ဦးအေနျဖင့္ လိုအပ္ခ်က္တစ္ခုဟု ထင္ျမင္ယူဆပါသျဖင့္ Mark C. Lynn ေရးေသာ Managing A Hotel Renovation To Minimize Guest Inconvenience And Loss Of Revenue ကို ဆီေလ်ာ္သလို ဘာသာ ျပန္ပါသည္။

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

ျမန္မာ ႏိုင္ငံ ဟိုတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီး ဘယ္သူျဖစ္သင့္လဲ

ျပည္ေထာင္စု သမၼတ ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ ဟုိတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း၀န္ႀကီး ေနရာလတ္တစ္ေလာ တြင္လစ္လပ္ ေနသျဖင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း နယ္ပါယ္က ခရီးသြားလုပ္ငန္းရွင္မ်ား၊ ဟုိတယ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ား၊ ဧည့္လမ္းညႊန္မ်ား အျပင္ စာနယ္ဇင္းသမားမ်ား၊ စိတ္၀င္စားသူမ်ား ၏ ဆႏၵသေဘာထား အား ေဖာ္ထုတ္ၾကည့္ပါသည္။ ယခုအခ်ိန္အထိ စိတ္၀င္စားစရာ ရလဒ္မ်ား ရလ်က္ရွိပါသည္။ သို႔ရာတြင္ ထင္ျမင္ခ်က္ မဲေပးသူ အေရအတြက္ နည္းေနေသးသည့္အတြက္ အမ်ား၏ ဆႏၵသေဘာထား ဟုယူဆရန္ခက္ခဲပါသည္။

တျခား ပညာရွင္မ်ား၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္း နယ္ပါယ္ ကမဟုတ္ေသာ္လည္း စိတ္၀င္စား သူမ်ား လည္း ထင္ျမင္ခ်က္ ေပးႏိုင္ရန္အတြက္ က်ေနာ္၏ ဘေလာက္တြင္ တင္ျပ ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ လက္ရွိ ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိသူ မ်ား၏ အေတြ႔ အႀကံဳ၊ ကိုယ္ေရးရာဇ၀င္၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္း အေပၚစိတ္၀င္စားမွု႔၊ အေျမာ္အျမင္ရွိမွု႔၊ အစရွိသည့္ ထည့္သြင္း စဥ္းစားရမည့္ အခ်က္မ်ား အား အေၾကာင္း အမ်ိဳးမ်ိဳး ေၾကာင့္ ျပဳစုတင္ျပႏိုင္ျခင္း မရွိသည္ကို ၀န္ခံပါသည္။

Vote for the one you wish to be Tourism Minister

မၾကာေသးခင္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတရံုးအမိန္႔အမွတ္ ၂၂/၂၀၁၂ အရ ဝန္ႀကီးဌာနဝန္ႀကီးမ်ားအားေျပာင္းလဲတာဝန္ေပးအပ္မႈမ်ားရွိခဲ့ရာ ဟုိတယ္ႏွင့္ခရီးသြားလုပ္ငန္းဝန္ႀကီးအေျပာင္းအလဲရွိလာမည္ျဖစ္သည္။ သို႔ရာတြင္ဝန္ႀကီးရာထူးအားလစ္လပ္ေနရာတြင္ပင္ရွိေသးရာခရီးသြားလုပ္ငန္းအတြင္း မည္သူကဝန္ႀကီးပိုျဖစ္သင့္သည္ဟုေျပာဆိုလာခဲ့ၾကပါသည္။ ၄င္းတို႔အထဲမွာ တစ္ေျပးေနသူမ်ားအား ဟိုတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းအမွန္တကယ္လုပ္ေနသည့္လူ အမ်ား၏ဆႏၵသေဘာထားအားေဖာ္ထုတ္ၾ ကည့္လိုျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ဦးေအးျမင့္ၾကဴ (လက္ရွိ ဒုဝန္ႀကီး အားကစားဝန္ႀကီးဌာန၊ )

• ဝန္ႀကီးအျဖစ္တိုးျမွင့္ေပးသင့္

ဦးေဌးေအာင္ (လက္ရွိ ဒုဝန္ႀကီး ဟိုတယ္ႏွင့္ခရီးသြားလုပ္ငန္းဝန္ႀကီးဌာန၊ )

• ဝန္ႀကီးအျဖစ္တိုးျမွင့္ေပးသင့္

တျခားဆႏၵျပဳလိုသူရွိပါကေအာက္တြင္ေရးပါ။ (အရပ္သားလုပ္ငန္းရွင္၊ သို႔မွဟုတ္ မိမိႏွစ္သက္ရာ ေခါင္းေဆာင္ႏိုင္မည္ဟုထင္သူ)

If you have trouble viewing or submitting this form, you can fill it out online:
https://docs.google.com/spreadsheet/viewform?fromEmail=true&formkey=dF9TY25tV3VXNDBiaVRiTnlXYnhneUE6MQ

Powered by Google Docs Report Abuse - Terms of Service - Additional Terms

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

စီနီယာႀကီး နဲ႔ Angry Bird

 Photo

က်ေနာ္ ဟာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေနရာမွာ ေဖေဖနဲ႔ တူ တယ္လို႔ ေမေမနဲ႔ အတြင္းသိ ေဆြမ်ိဳးေတြကဆိုၾကတယ္။ စိတ္၀င္စား တာေတြတူတယ္။ ၀ါသနာတူတယ္။ ေတြးေခၚပုံေတြ တူတယ္။ ၿပီးေတာ့ အမ်ား က "ေပါက္ေပါက္ရွာရွာ" လို႔ ေျပာရမယ့္ ကိစၥမ်ိဳး ေတြ မွာ ၀ါသနာႀကီး တာ တူတယ္။ အဲဒီလို ၀ါသနာ ေတြက ငယ္စဥ္ ကတည္း က ေဖေဖနဲ႔ အတူ သူ၀ါသနာပါရာ အလုပ္ေတြကူ လုပ္ေပးတာ ေတြကစ တင္ အျမစ္တြယ္ခဲ့တယ္ လို႔ ပဲယူဆရမယ္။ အထူးသျဖင့္ စာအုပ္စုတာ၊ တံဆိပ္ေခါင္း မ်ိဳးစုံ၊ ဒဂၤါးအေဟာင္းေတြ၊ ေရွးေဟာင္းပစၥည္းမ်ိဳးစုံ စုထားတာ ေတြက က်ဳရီယို ဆိုင္လိုလို၊ စာအုပ္အေဟာင္း ဆိုင္လို လို ကို ျဖစ္လို႔။ ေဖေဖ နဲ႔ ၀ါသနာတူ လူႀကီး ေတြ အိမ္ကိုအလည္ လာၿပီး ေခါင္းစဥ္ တူရာတူရာ ေအာက္မွာ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးၾကၿပီ ဆိုရင္ က်ေနာ္က ေဘးမွာ တေမာ့ေမာ့နဲ႔ နားေထာင္ ေနခဲ့တာ။

ေဖေဖက သူနဲ႔ ၀ါသနာတူ တဲ့သား ကို သိပ္သေဘာက် မွာေပါ့။ တခုခု ကို သိခ်င္လို႔ ေမးလိုက္ မိၿပီ ဆိုရင္လဲ မဆုံးႏိုင္ေတာ့ ဘူးရွင္း ျပတာ။ အထူးသျဖင့္ သဘာ၀ ပါတ္၀န္းက်င္နဲ႔ ပတ္သက္တာေတြ၊ တိရိစာၳန္ေတြ အေၾကာင္း၊ ငွက္ေတြ အေၾကာင္း၊ ေခတ္မီ ၿပီး အေျမာ္အျမင္ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံႀကီးေတြမွာ သဘာ၀ေဂဟစနစ္ ကို ဘယ္လို ထိမ္းသိမ္း တယ္ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္း ေတြ ကို အေသးစိပ္တန္ စိပ္၊ အက်ယ္တ၀င့္ လိုရင္ အက်ယ္တ၀င့္၊ အၾကမ္းဖ်င္းတန္ ရင္အၾကမ္းဖ်င္း ရွင္းျပပါတယ္။ ဒါတင္မကေသးပဲ လက္ဟန္ေျခဟန္၊ ကိုယ္ေနကိုယ္ထား အျပင္ အသံထြက္သင့္ ရင္ အသံပါ အတုလုပ္ျပေလ့ရွိလို႔ ေမေမနဲ႔ တကြ နီးစပ္ရာ တျခားလူေတြ အတြက္ေတာ့ "ေပါက္ေပါက္ရွာရွာ" လို႔ ေျပာၿပီး ရယ္ၾကရပါတယ္။

အထူးသျဖင့္ တိရိစာၦန္ေတြ ရဲ႔ အခ်င္းခ်င္း အသံေပး ၿပီး ဆက္သြယ္ၾကပုံ၊ ေဒါသထြက္တဲ့ အသံ၊ ရန္သူကို ေတြ႔လို႔ အခ်င္းခ်င္း သတိေပးတဲ့ အသံ၊ ေၾကာက္လို႔ ထြက္တဲ့ အသံ၊ ဖို သံ ေပးပုံ စသျဖင့္ အေၾကာင္းအရာ မ်ိဳးစုံ မကုန္ႏိုင္ေအာင္ ရွင္းျပေလ့ရွိပါတယ္။ ငွက္ေတြအတြက္ အသံဟာ အလြန္အေရးႀကီးေၾကာင္း ကို ၾကက္ဖႀကီး တြန္ရင္ အနီးအနားက ၾကက္ဖ ငယ္ေတြ မတြန္ရဲတဲ့ အေၾကာင္းနဲ႔ နယ္ေျမပိုင္ဆိုင္မွု အတြက္ တြန္ရတာ ျဖစ္တဲ့ အေၾကာင္း ဥပမာေပးရွင္းျပပါတယ္။ ေျမလတ္ ေဒသက အိမ္ကေလးမွာ ေနစဥ္ က်ေနာ္ငယ္ငယ္ ကေတာ့ ငွက္မ်ိဳးစုံရဲ႕႔႔ အသံ လုပ္ျပတတ္တာ မွတ္မိေနပါေသးတယ္။

က်ေနာ္ အပါအ၀င္ သားသမီးေတြ အေတာင္အလက္စုံလို႔ တကြဲ တျပားစီ ေနၾကေတာ့ ေဖေဖနဲ႔ ေမေမ ႏွစ္ေယာက္ထဲ ၿမိဳ႔သစ္က အိမ္ေလးမွာ ေနၾကရပါတယ္။ က်ေနာ္ က အင္ဒိုနီးရွား ႏိုင္ငံ ဘာလီကၽြန္းမွာ၊ က်န္တဲ့ အကိုေတြ ညီမေတြက ကမာၻ႔ အေရွ႔ ဖ်ားက ႏိုင္ငံေလးမွာ။ အဆင္ေျပတဲ့ ညီမမ်ား က မိဘေတြကို သူတို႔ ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံမွာ ေနဖို႔ ေခၚ ၾကေပမယ့္ အၾကာႀကီး မေနႏိုင္ရွာဘူး။ မတူတဲ့ ရာသီဥတု နဲ႔ ခင္ရာ မင္ရာေဆြမ်ိဳးမိသဂၤဟ ေတြမရွိတဲ့ တစိမ္း ႏိုင္ငံမလုိ႔ တဲ့။တခါေနရင္ သုံးလ ေလာက္ပဲ ေနႏိုင္ၾကတယ္။

ေဖေဖနဲ႔ ေမေမ က အသက္ႀကီးၿပီဆိုေတာ့ သားသမီး စုံစုံလင္လင္တဲ့ အတူ ဆုံ ခ်င္တယ္၊ မိသားစု ဓါတ္ပုံ ရိုက္ခ်င္တယ္ဆိုေတာ့ တဦးတည္း သီးသီးျခားျခားခြဲထြက္ ေနရတဲ့ ဘာလီကၽြန္းက က်ေနာ္က မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ က်ိဳးစားၿပီး မိဘေတြ နဲ႔အတူ မေတြ႔ရတာ ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာၾကာေနၿပီျဖစ္တဲ့ အကို၊ ညီမေတြကို ေတြ႔ ဖို႔ သြားရပါတယ္။ မိဘေတြ အေနနဲ႔ လဲ တစ္ေခါက္တစ္ေခါက္ ေရာက္ဖို႔ ကလြယ္တာ မဟုတ္လို႔ အခုလက္ရွိ အဲဒီႏိုင္ငံမွာ ေရာက္ေနတုန္း ေလး ကိုလာေစခ်င္ၾကတာပါ။ တကယ္ဆို က်ေနာ္ အဲဒီကို ေရာက္ေတာ့ ေဖေဖနဲ႔ေမေမ က ျပန္ဖို႔ တပါတ္ခန္႔သာက်န္ပါေတာ့တယ္။ မျပန္ခင္ မီတယ္ ဆုိရုံကေလး မွ်သာျဖစ္ပါတယ္။

က်ေနာ္ ေရာက္ေတာ့ မိသားစု စုံစုံလင္လင္ နဲ႔ ဟိုး အရင္ က လို   ေပ်ာ္ေပ်ာ္ ပါးပါး  ေနာက္ေနာက္ ေျပာင္ေျပာင္ ျပန္ ျဖစ္လာပါတယ္။ အတူသြား၊ အတူစား၊ ၿပီးေတာ့ မေတြ႔ရတာ ၾကာၿပီဆိုေတာ့ လူတိုင္းမွာ စကားေတြလဲ ေျပာ မကုန္ႏိုင္ ေအာင္ပါပဲ။ က်ေနာ္က ဘာလီက အေၾကာင္း၊ အင္ဒိုနီး ရွား၊ မေလးရွား မွာ ေနထိုင္အလုပ္လုပ္ ရတဲ့ အေၾကာင္းေတြ ေျပာသလို အကိုေတြ ညီမေတြကလဲ သူတို႔ ဆီက အေၾကာင္းေတြ၊ ေမေမနဲ႔ ေဖေဖနဲ႔ ကလဲ ေရႊျပည္ေတာ္က အေၾကာင္း ေတြ စသျဖင့္ေပါ့။ က်ေနာ့္ အတြက္ ေတာ့ ကမာၻ႔ အေရွ႔ဖ်ား က ကၽြန္းႏိုင္ငံေလး ရဲ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳး တိုးတက္ပုံ ထက္ စည္းကမ္းႀကီးပုံ၊ အလုပ္အေပၚ တန္ဖိုးထား က်ိဳးစားပုံတို႔ ကိုသာ တအံ့တၾသ ျဖစ္ေနပါေတာ့တယ္။ ေနရာတကာ လက္ညိဳးတထိုးထိုး နဲ႔ သိခ်င္တာ မွန္သမွ်ေမး လာလိုက္တာ အမိွုက္ ကို အမွုိက္ အမ်ိဳးအစား အလိုက္ ရက္သတ္မွတ္ၿပီး ပစ္ တဲ့ အေၾကာင္း၊ အိမ္ေရွ႔ က အမွိုက္ အထုပ္ကေလးေတြကို ပိုက္ကြန္အုပ္ထားတဲ့ အေၾကာင္းေတြကို ပါ ေတြ႔ ျမင္ရပါတယ္။ ပိုက္ကြန္နဲ႔ မအုပ္ရင္ သူတို႔ စီက က်ီးကန္းေတြက ထိုးဆြ ၿပီး စားစရာ ရွာတတ္တဲ့ အတြက္ အမိွုက္ေတြ လမ္းေပၚမွာျပန္႔ က်ဲေနတတ္လို႔ အုပ္ထားတာ ျဖစ္ေၾကာင္းညီမျဖစ္သူက ရွင္းျပပါတယ္။

အဲဒီ မွာ တိုက်ိဳ ၿမိဳ႕႕ လည္ က အတင့္ရဲလွတဲ့ ေတာက်ီးကန္း (Large-billed Crow) ေတြကို သတိျပဳ မိပါတယ္။ ေတာက်ီးကန္း နဲ႔ ၿမိဳ႕ က်ီးကန္း (House Crow) မတူတာက ေတာက်ီးကန္း က ခႏၶာကိုယ္ ပိုႀကီးရုံမွ် မကပဲ ႏွုတ္သီးက သိသိသာသာ ႀကီးပါတယ္။ ၿမိဳ႕ က်ီးကန္း ေတြလို မ်ိဳး အာ ရင္ "အား အား အား " လို႔ မထြက္ ပဲ "အား" နဲ႔ "ဂဲ" ဆိုတဲ့ အသံ ႏွစ္သံ အၾကားထြက္ ၿပီး ပို က်ယ္ပါတယ္။ ငွက္ေပါက္ ကေလးေတြ၊ ၾကြက္၊ ပုတ္သင္ စတဲ့ အေကာင္ေတြကို အရွင္လိုက္ ေပါက္သတ္ၿပီး စားတတ္ၿပီး အလြန္လဲ စည္းလုံးၾကပါေပတယ္။

က်ေနာ္လဲ ေဖေဖ၊ ေမေမ နဲ႔ ညီမေတြ နဲ႔ လည္ပတ္ရာ က အျပန္ ညီမေတြ အိမ္နား အေရာက္လမ္းေဘး ဓါတ္တိုင္ေပၚမွာ တန္းစီ ၿပီး နားေနတဲ့ ေတာက်ီးကန္း ေတြ ကိုေတြ႔ေတာ့ ဘယ္လိုမွ ခ်ိဳး ႏိွမ္လို႔ မရတဲ့ ၀ါသနာ ေၾကာင့္  ေတာက်ီးကန္း အသံ တု လုပ္လိုက္ပါတယ္။ က်ေနာ္ ငွက္ေတြ၊ တိရိစာၦန္ေတြရဲ႕ အသံတု လုပ္ျပရင္ သေဘာက်ေလ့ ရွိတဲ့ ေဖေဖ က" ေဟ့ေကာင္ မလုပ္ပါနဲ႔ ကြ" ဆိုၿပီး အသည္းအသန္ တားေတာ့ ေမေမနဲ႔ ညီမေတြ က ၀ိုင္းရယ္ၾကပါတယ္။

အေၾကာင္းကေတာ့ တေန႔မွာ ေဖေဖက အမွုိက္ထုပ္ ကို ေခ်ာင္းေနတဲ့ ဓါတ္တုိင္ေပၚက ေတာက်ီးကန္းေတြကို သူတို႔ အသံတု လုပ္ၿပီး လွမ္းစ ပါသတဲ့။ အဲဒီမွာ ေတာက်ီးကန္း အုပ္စုကသူရို႔ ကို ရန္စ ပါတယ္ ဆိုၿပီး ၀ိုင္း "အာ" ရုံ တင္မက ပဲ ဖားသားႀကီး ကို ၀ိုင္း "သမ" ဖို႔ ဆင္းလာၾကလို႔ အိမ္ထဲ ကို အျမန္ျပန္၀င္ ၿပီး ပုန္းေနရပါတယ္။ ေဒါသထြက္ေနတဲ့ ေတာက်ီးကန္း အုပ္က ဇြဲေကာင္းေကာင္း နဲ႔ အျပင္မွာ ေစာင့္ေနလို႔ အျပင္ ကိုေတာ္ေတာ္ နဲ႔ မထြက္ ႏိုင္ျဖစ္ေနၿပီး ညေနေစာင္း မွ အေပၚ အကၤ်ီ လဲၿပီး ထြက္ရပါသတဲ့။ အဲဒီေနာက္ ပိုင္းမွာ ေတာက်ီးကန္း ေတြကို မစ ရဲေတာ့ ပဲ ေ၀းေ၀းက ေရွာင္ရပါေတာ့တယ္။              

တိုက်ိဳက အန္းဂရီး ဘတ္ ေတြကို ေတာ့ ဖားသားႀကီးလဲေတာ္ေတာ္ေလးစား သြားပုံရတယ္။ လမ္းမွာ ေတြ႔တိုင္း "စလု" ကိုေပးလို႔။                ။

Photo

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

ေၾကာင္နံ႔သာ

တေန႔ က ညဆယ္နာရီ ေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္မွာ မွ သမီး အႀကီးမေလး က ဘာဂါ စားခ်င္ပါတယ္ ဆိုၿပီးဂ်ီေန လုိ႔ အျပင္မထြက္ခ်င္ေတာ့ ပဲ ပ်င္းေနတဲ့စိတ္ကို အသာခ်ိဳးႏွိမ္ ၿပီးသြား ၀ယ္ရပါတယ္။ ဘာဂါ ဆိုင္က ဆဲဗင္းအလဲဗင္း ဆိုင္ကို အမွီျပဳ ဖြင့္ထားတာ ျဖစ္ၿပီး ညပိုင္း မွသာ ထြက္ပါတယ္။ ေစတနာ နဲ႔ လက္ရာေလးက ေကာင္းေတာ့ အဲဒီ ဘာဂါဆိုင္မွာ ေစာင့္ေနတဲ့ သူ သုံးေလး ေယာက္ေတာ့ အၿမဲလိုလိုရွိတတ္ ပါတယ္။ ထုံးစံ အတိုင္း ကိုယ့္ေရွ႕ ကမွာထား တဲ့ သူေတြ ေစာင့္ေနရတာ နဲ႔ ပဲ နာရီ၀က္သာသာ ေလာက္ ေတာ့ ၾကာသြားလုိ႔ အိမ္ကို အျမန္ေရာက္ခ်င္ ေဇာနဲ႔ မီးပိြဳင့္ ကို ေရွာင္ခ်င္တာ ေၾကာင့္ လမ္းမႀကီး က မေမာင္းေတာ့ပဲ လူေနရပ္ကြက္ ကေန ျဖတ္ ဖို႔ အႀကံနဲ႔ ကားကို ေကြ႔၀င္လိုက္ပါတယ္။ လူေနရပ္ကြက္ ဆိုေပမယ့္ လုံးခ်င္း အိမ္ေလး ေတြနဲ႔ ၿခံ၀န္း သီးသန္႔ နဲ႔ ဆိပ္ၿငိမ္ရပ္ကြက္ ဆိုေတာ့ သစ္ပင္ေတြ အုပ္အုပ္ ဆုိင္းဆိုင္း နဲ႔ ခပ္ေမွာင္ေမွာင္ပါ။ လမ္းသြယ္ေလးေတြ ရွုပ္ရုွပ္ ေထြးေထြး ဆိုေတာ့ မၾကာခဏ သြားေနက် ဆိုေပမယ့္ မၾကာ ခဏ ဆိုသလို ပဲ လမ္းမွားေလ့ရွိပါတယ္။ လမ္းသြယ္ေလး တစ္ခု ထဲကို ခ်ိဳး၀င္လိုက္ တဲ့ အခါမွာ ေခြး တစ္ေကာင္ေလာက္ အရြယ္ရွိတဲ့ မီးခိုးေရာင္ အေကာင္ ႀကီး တစ္ေကာင္ လမ္းေဘး က ပန္းၿခံဳ အနီးမွာ ကားမီးေရာင္ ကို စူးစိုက္ ၿပီး ၾကည့္ေနတာ ေတြ႔လိုက္ရ လို႔ ရုတ္တရက္ ၾကက္သီးျဖန္းျဖန္းထ ၿပီး ဘရိတ္ ကိုေယာင္ၿပီးနင္း လိုက္မိပါတယ္။ မေလးရွား နဲ႔ အင္ဒိုနီးရွား မွာက ဒါမ်ိဳးေတြ ေပါတယ္ ဆိုၿပီး နာမည္ဆိုးနဲ႔ ေက်ာ္ၾကားေလ့ ရွိတတ္တယ္ေလ။

အႏွီ သတၱ၀ါကေတာ့ စကၠန႔္ အနည္းငယ္ မ်က္လုံးစိမ္းစိမ္း တစ္စုံနဲ႔ ေသခ်ာ စူးစိုက္ ၾကည့္ ေနရာက ရုတ္တရက္ မီးခိုးလိုမ်ိဳး အေငြ႔ေတြ ထြက္လာၿပီး လမ္းေဘး ကြန္ကရစ္ေျမာင္းေဘးကို ခုန္ဆင္း ေပ်ာက္ကြယ္သြားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူဘာေကာင္ ဆိုတာ သိလုိက္ရၿပီ ျဖစ္လို႔ ေၾကာက္စိတ္ထက္ ေက်နပ္ ပီတိျဖစ္ တဲ့ စိတ္ နဲ႔ အိမ္ကုိ ျပန္လာ ခဲ့ပါေတာ့တယ္။

တကယ္ဆို က်ေနာ္ အဲဒီ အေကာင္မ်ိဳး ကို သဘာ၀ အတိုင္း ေတြ႔ ရတာ ဒါဟာ ဒုတိယ အႀကိမ္ေျမာက္ပါ။ ပထမ အႀကိမ္က လြန္ခဲ့ တဲ့ ငါးႏွစ္ က်ေနာ္ မေလးရွားကို ေရာက္စ တုန္းက အဲဒီအေကာင္မ်ိဳး တစ္ေကာင္ ၿခံစည္းရိုး အေပၚမွာ တတ္ထားတဲ့ သံဆူးႀကိဳး အေခြ အတိုင္း ေလွ်ာက္သြား ေနတာကို က်ေနာ္ေနထုိင္ရာ ကြန္ဒို ၀ရံတာကေန လွမ္းေတြ႔ ခဲ့ဘူးပါတယ္။ က်ေနာ့္စိတ္ထဲ မွာ ထူးဆန္းေနတာက အဲဒီလို ေတာနက္ထဲမွာသာရွိသင့္တဲ့ အေကာင္မ်ိဳးကို ကြာလာလမ္ပူ ၿမိဳ႕လည္ ေကာင္ ေမွ်ာ္စင္ ညီေနာင္ နဲ႔ မလွမ္းမကမ္း မွာ ေတြ႔ ရတာကိုပါ။

အဲဒီ ေၾကာင္နံ႔ သာ (Malayan Civet - Viverra Tangalunga) လို႔အမည္ရတဲ့ ေတာေၾကာင္ႀကီးမ်ိဳးကို မေလးလို မူဆန္း (Musang) လို႔ ေခၚၿပီး မေလးရွားကၽြန္းဆြယ္ အႏွ႔ံအျပား အျပင္ အေရွ႕ဘက္နဲ႔ အေနာက္ ဘက္က ကၽြန္းေတြ မွာက်က္စားတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ေဘာ္နီယို၊ ဆုမၾတ နဲ႔ ဖိလစ္ပိုင္ ကၽြန္းစု ေတြမွာ လည္း အမ်ားအျပား ေတြ႔ရ တတ္တယ္ လို႔ သိရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ေၾကာင္န႔ံသာ အေနနဲ႔ အေရွ႕ ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံေတာ္ ေတာ္မ်ားမ်ား မွာ ေဒသခံအေနနဲ႔ ေတြ႔ရတတ္ၿပီး တျခားမ်ိဳး တူ တစ္၀မ္းကြဲ မိသားစု၀င္ေတြနဲ႔ မတူတာက သူ႔ရဲ႕ အမည္းေရာင္ ေျခေလးေျခာင္းနဲ႔ မီးခိုးေရာင္ အကြက္ေတြ အျပင္၊ အၿမီးကို အလွဆင္ထားတဲ့ အျဖဴ မီးခိုး အစင္းအၾကားေတြေၾကာင့္ သိသာထင္ရွားတဲ့ သြင္ျပင္လကၡဏာ ရွိတယ္ လို႔ ဆိုရမွာပါ။ ေတာေၾကာင္ လို႔ ေယဘုယ် ေခၚေနေပေသာျ္ငား ေၾကာင္ နဲ႔ အနည္းငယ္ ဆင္သလို ျဖစ္ေနယုံမွ်သာျဖစ္ၿပီး ေၾကာင္အမ်ိဳး အႏြယ္ လုံး၀ မဟုတ္ေပ။ အျခား အသားစား ႏုိ႔တိုက္သတၱ၀ါ တစ္မ်ိဳးမွ်သာ ျဖစ္ၿပီးေျမြပါ (mongoose) အမ်ိဳး အႏြယ္ နဲ႔ ပိုနီးစပ္ပါတယ္။  ေၾကာင္နံ႔သာေတြ ဟာ တစ္ကုိယ္ေတာ္ က်င္လည္ က်က္စားတတ္တဲ့ (solitary animal) တိရိစာၦန္ မ်ိဳး ျဖစ္ၿပီး တေနကုန္ လုံၿခံဳစိတ္ခ်ရဲ႕ အသိုက္ အၿမံဳမွာ အိပ္စက္ အနားယူၿပီး ညဥ္႔ အေမွာင္ ကို အကာအကြယ္ ယူၿပီး အစာရွာ ထြက္ေလ့ရွိတယ္။ အသားစား သတၱ၀ါ (carnivorous animal) ျဖစ္ၿပီး ေျမၾကြက္၊ ေတာၾကြက္၊ ရွဥ့္၊ ဖြတ္၊ ပုတတ္၊ ပုတ္သင္၊ ဖား၊ ေျမြ စတာ ေတြကို အစာအျဖစ္ ဖမ္းစီး စားေသာက္တတ္ၿပီး ေျမက်င္း ႀကီး ေတြတူးၿပီး ေနတတ္သလို သစ္ပင္အႀကီးႀကီး ေတြ ရဲ႕ အျမင့္ဆုံး အပိုင္း ေတြကိုလဲ တက္ႏိုင္ၾကပါေပတယ္။

လွဳပ္ရွားမွု႔ ျမန္ဆန္ သြက္လက္ေပေသာျ္ငား ေၾကာင္ႀကီး မ်ိဳးႏြယ္ ေတြျဖစ္တဲ့ က်ား၊ က်ားသစ္ တို႔ အျပင္ စပါးႀကီး၊ စပါးအုံး လို ေျမြႀကီးမ်ား၊ မိေက်ာင္း မ်ား ရဲ႔ အစာ အျဖစ္ကိုေတာ့ မၾကာခဏ က်ေရာက္တတ္တယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေၾကာင္နံ႔သာ အမ ေတြဟာ ႏွစ္လ ေလာက္ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ၿပီးတာ နဲ႔ သားငယ္ ေလးေကာင္ ခန္႔ အထိေပါက္ ၿပီး ကေလးေတြ အရြယ္ေရာက္၊ ကိုယ့္အစာ ကိုယ္ရွာစားတတ္တဲ့ အရြယ္ အထိ မိခင္က ေစာင့္ေရွာက္ေပးပါတယ္။ သူတို႔ ေတြဟာ အသက္ ႏွစ္ဆယ္ ခန္႔ အထိေနႏိုင္ ေပမယ့္ အဲဒီ အရြယ္အထိ အသက္ရွည္ရွည္ ေနႏိုင္တဲ့ အေကာင္မ်ိဳး အလြန္ေတြ႔ ရခဲတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေၾကာင္နံ႔သာ ေတြဟာ သဘာ၀အရ သားေကာင္ငယ္ေတြကို ဖမ္းစီးစားေသာက္တတ္တဲ့ ေတာရိုင္း သတၱ၀ါ ျဖစ္လို႔ အိမ္ေမြးတိရိစာၦန္အျဖစ္ ေမြးလို႔ မရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ တာမန္နီဂါရာ (Taman Negara National Park) မိုးသစ္ေတာ ႀကီးထဲမွာ လွည့္လည္ က်က္စား ေနထိုင္ ၾကတဲ့ ေအာ္ရန္အက္စလီ (Orang Asli) လူမ်ိဳး တစ္ခ်ိဳ႕ ဟာ အဆိုပါ အေကာင္ေတြ ကို သူတို႔ နဲ႔ အတူသြားေလရာ ေခၚသြား ေလ့ရွိတယ္ လို႔ ဆိုတယ္။

၀မ္းနည္းစရာ ေကာင္းတာက သစ္အလြန္အကၽြံ ထုတ္လုပ္တာ နဲ႔ မိုးသစ္ေတာႀကီးေတြကို ဆီအုန္း စိုက္ခင္းေတြ အျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းတာ ေတြေၾကာင့္ တျခား ေတာရိုင္းတိရိစာၦန္ေတြ နည္းတူး စိုးရိမ္ စရာၿခိမ္းေျခာက္ မွဳ႕ ကိုခံစား ေနရပါၿပီ။ ေနာင္ ႏွစ္အတန္ ၾကာလာရင္ ကမာၻေပၚမွာ မ်ိဳးတုန္း ေပ်ာက္ကြယ္ သြားတဲ့ အေမႊးရွည္ ဆင္ႀကီးေတြ၊ က်ားသစ္ႀကီးေတြရဲ႕ လမ္းကို လိုက္ေကာင္း လိုက္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ပိုးဟတ္ ေတြလိုမိ်ဳး ႏွစ္သန္းေပါင္းမ်ားစြာ အထိ မ်ိဳးဆက္ မေပ်ာက္ ပဲ ရွင္သန္ေကာင္း ရွင္သန္ေပလိမ့္မယ္။ ခ်ားလ္စ္ဒါ၀င္ (Charles Darwin)နဲ႔ ဟားဘတ္စပန္ဆာ (Herbert Spencer) တို႔ ရဲ႕ "Survival of the fittest" ဆိုတဲ့ စကားရွိတယ္ မဟုတ္လား။              ။


ကိုးကား။              ။ A Field Guide to Mammals of Southeast Asia by Charles M. Francis

ဓါတ္ပုံ
- Malayan Civet by Adam Slavický  
- Malayan Civet caught by trapped camera by da-naturalist.blogspot.com

ဆက္စပ္ ဖတ္စရာ
Malaysia Home of Most Diverse Ecosystem
A Trip to Taman Negara National Park 
A Trip to Taman Negara National Park - 2

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....

ဂ်ာကာတာ ခဏေလးမ်ား

ေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္ ေရွာ့ပင္ထြက္လို႕ေကာင္းတဲ့ေနရာ၊ အင္ဒိုနီးရွားရဲ႕ အေကာင္းဆုံး အစားအေသာက္ ေတြရ ႏိုင္တဲ့ ၿမိဳ႕၊ ယဥ္ေက်းမွဳ႕အေမြအႏွစ္ ေတြနဲ႔သမိုင္း၀င္ အထိမ္းအမွတ္ေတြ စုစည္းရာ ဌာန၊ ပူေႏြးစုိစြတ္ တဲ့ ပါတ္၀န္းက်င္ နဲ႔ ၾကပ္ညပ္ေနတဲ့ လမ္းမ က်ယ္ႀကီးေတြရဲ႕ အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ ပိတ္ဆုိ႔ ေနတာေတြကို စိတ္ရွည္သည္းခံ ႏိုင္မယ္ ဆိုရင္ အေရွ႕ေတာင္အာရွရဲ႕ အႀကီးဆုံး ဂ်ာကာတာ ၿမိဳ႕ ကိုတစ္ေခါက္ေလာက္ေတာ့ အနည္းဆုံး လည္သင့္ တဲ့ ေနရာ လို႔ ဆိုခ်င္ပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွား ႏိုင္ငံ ဘာလီကၽြန္း မွာအလုပ္တာ၀န္ နဲ႕ ေနထိုင္စဥ္ အတြင္း ဂ်ာကာတာ ကို အလုပ္ကိစၥ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳး နဲ႔ ေရာက္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေရာက္တဲ့ အေခါက္တိုင္း ၂၄ နာရီထက္ ပိုၿပီး မေနျဖစ္ခဲ့ေပမယ့္ အရွိန္အဟုန္ နဲ႔ ဖြင့္ၿဖိဳးတိုးတက္ ေနတဲ့ ဂ်ာကာတာ ကို ေတြ႔ႀကံဳ ခံစား ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။


လူဦးေရ ဆယ့္သုံးသန္း ေက်ာ္ မွီတင္း ေနထိုင္ရာ အင္ဒိုနီးရွားရဲ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ာကာတာ ဟာ သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ ဆိုင္ကယ္ ေတြ၊ ကားေတြနဲ႔ အၿမဲ ရွုပ္ေထြး ျပည့္ၾကပ္ေနၿပီး ေန႔စဥ္ ႏွင့္ အမွ် လဲ ကၽြန္းေပါင္း ေသာင္း သုံးေထာင္ေက်ာ္က ေဒသတြင္း ခရီးသြား ေတြ စီး၀င္ စီးထြက္ ေနရာ ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဂ်ာကာတာ ကို မျဖစ္မေန သြားရမယ့္ ကိစၥ ေတြရွိလာေတာ့ ပထမ ဘာလီကၽြန္းကေန ဂီလီထရမ္၀မ္ဂန္ ဆိပ္ကမ္းကို ကိုယ့္ဖာသာ ေမာင္းသြား ၿပီး အဲဒီကေန မွ တဆင့္ ဂီလီမာေနာက္ (Gilimanauk) ကို ေမာ္ေတာ္ကား ေတြ ကြန္တိန္နာ ေတြတင္တဲ့ ဇက္သေဘၤာနဲ႔ ဂ်ာဗားကၽြန္း မႀကီး ကိုေရာက္၊ အဲဒီေနာက္ ဆူရာဗာရ (Surabaya) ကေန တဆင့္ ဆင္မာရမ္ ၿမိဳ႕ (Semarang) ၿမိဳ႕ကို ျဖတ္ၿပီး ၿမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ာကာတာ အထိခရီးရွည္ ႏွစ္ရက္ခန္႕ ေမာင္းၿပီး ေနာက္တစ္ေန႔ မွာ ဂ်ာကာတာ မွာလုပ္စရာ ကိစၥ မွန္သမွ် လုပ္ၿပီး အျပန္ကို တျခားဘက္က ပတ္ၿပီး နာမည္ေက်ာ္ ဘန္ေဒါင္း (Bandung) နဲ႔ ဂ်ိဳဂ်ကာတာ (Yogyakarta) ကိုျဖတ္ၿပီး ဂီလီမာေနာက္ ကေနမွ တဆင့္ ဘာလီကို အျပန္ဖယ္ရီ ေပၚကို ေမာင္းတင္ၿပီး ေအးေအးေဆးေဆး ျပန္မယ္ ဆိုၿပီး ႀကံစည္ ထားခဲ့ ပါတယ္။

ရုံးက ေအာ္ပေရးရွင္း မန္ေနဂ်ာ ကာဒက္ (Kadet) ကို လမ္းေၾကာင္း ေသခ်ာေမး၊ ေျမပုံ နဲ႔ ေသခ်ာ တိုက္ၿပီး အလုပ္ကေပးထားတဲ့ တိုရိုတာ ဖိုး၀ွီး ကို ေတာင့္တင္းေအာင္ျပင္ဆင္ေပးဖို႔ အကူအညီေတာင္းထားခဲ့ပါတယ္။ သို႔ေပမင့္ တကယ္တမ္း သြားျဖစ္ခဲ့တဲ့ အေခါက္တိုင္းမွာေတာ့ Lion Air နဲ႔ ေလေၾကာင္းကခ်ည္းသာ သြား ခဲ့ရပါတယ္။ မနက္ေစာေစာ သုံးနာရီေလာက္ထ၊ ဒန္ပါဆာ (Denpasar) ေလဆိပ္မွာ ကားရပ္ခဲ့ ၿပီး အေစာဆုံး ေလယာဥ္နဲ႔ ဂ်ာကာတာကို သြား၊ တေနကုန္ လုပ္စရာ ရွိတာလုပ္၊ ေနာက္အက်ဆုံး ဆယ့္တစ္နာရီေလယာဥ္နဲ႔ ၊ ဘာလီကို ျပန္လာ၊ ေနာက္တေန႕မနက္ ႏွစ္နာရီေလာက္ ျပန္ေရာက္၊ မနက္ရုံး မွီေအာင္ တက္၊ အဲလိုခ်ည္းသာ အေျခအေနအရ အလ်ဥ္မွီ စီစဥ္ သြားလာခဲ့ရပါတယ္။ ႏွစ္နာရီေက်ာ္ စီးရတဲ့ ေလယာဥ္ေပၚက ဆင္းတာနဲ႕ ေလဆိပ္က မွီရာ ဘတ္စကားနဲ႕ အလုပ္ကိစၥေတြရွိရာ ဂ်ာကာတာၿမိဳ႕လည္ေခါင္ (Pusat Jakarta - Jakarta City Center) ကို (ကားမပိတ္ရင္ တစ္နာရီခန္႕၊ ကားၾကပ္ရင္ မခန္႔မွန္းႏိုင္) စိတ္ရွည္သည္းခံ ၿပီး ေရာက္ေအာင္ သြားရပါတယ္။ ပထမ အေခါက္ေတြက အျမန္ေရာက္ခ်င္ေဇာနဲ႔ တကၠစီ စီးခဲ့ ေပမယ့္ ဘတ္စကား နဲ႔ ေရာက္ခ်ိန္ သိပ္မကြာဘူး ဆိုတာ ေနာက္ပိုင္းမွာ သိလာခဲ့ရလို႕ ဘတ္စကားပဲ စီးပါေတာ့တယ္။ အမ်ိဳးသားေက်ာက္တိုင္ရွိရာ ၿမိဳ႕လည္က ျပည္သူ႔ ရင္ျပင္ (Merdeka Square) ၀န္းနားက ဘတ္စ္စေတရွင္ ကေန သုံးဘီး ဆိုင္ကယ္ ဒါမွ မဟုတ္ ဆိုင္ကယ္ တကၠစီနဲ႕႔ အလုပ္ကိစၥရွိတဲ့ ေနရာ ကို ခရီးဆက္ရပါတယ္။


ဂ်ာကာတာ ဟာ ဖြံ႔ၿဖိဳးတက္မွု႔ နဲ႔ စီးပြားေရးရာ ေတာင့္တင္းမွဳ႕ကို အဆင့္ျမင့္ ေရွာ့ပင္းစင္တာႀကီးေတြနဲ႔ တင္ ဂုဏ္ယူ၀င့္ၾကြားစြာ သက္ေသျပႏိုင္ပါတယ္။ ေဒသခံ အင္ဒိုနီးရွန္း ေတြရဲ႕ ၀ယ္ယူႏိုင္စြမ္း (purchasing power) ကို သိသာထင္ရွားေစၿပီး ေစ်းႏွုန္းနဲ႔ ေရြးခ်ယ္ စရာ ေပါမ်ား မွဳ႕ ေတြက ေတာ့ ေဒသတြင္းက စကၤာပူ၊ ကြာလာလမ္ပူ နဲ႔ ေဟာင္ ေကာင္ တို႕ ကိုယွဥ္ႏိုင္တယ္ လို႕ ဆိုပါတယ္။ ပလာဇာအင္ဒိုနီးရွား (Plaza Indonesia) ဟာ ပထမဆုံး ေရာက္ခဲ့ တဲ့ ေနရာျဖစ္ၿပီး ဂ်ာကာတာ ေရွာ့ပင္းစင္တာေတြထဲ မွာ ဥပမာ ျပစရာ ပုံသက္ေသေကာင္းပဲ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ အင္ဒိုနီးရွားရဲ႕ အေကာင္းဆုံး ေရွာ့ပင္းစင္တာေတြထဲ ကတစ္ခုျဖစ္ၿပီး (Gucci, Georgio Armania, Bvlgaria) စတဲ့ နာမည္ႀကီး (luxury brands) ေတြ အျပင္ ကမာၻေက်ာ္ အင္ဒိုနီးရွား ပါတိတ္ေတြ ကိုလဲ ေခတ္မွီ ဖက္ရွင္ဒီဇိုင္း အမ်ိဳးမ်ိဳး နဲ႔ တီထြင္ ဆန္းသစ္ထားတဲ့ ဆိုင္ေတြလဲ မ်ားစြာ ေတြ႔ ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ေယာက္တည္း သြားခဲ့ တဲ့ အေခါက္ေတြမွာ ေရွာ႔ပင္းစင္တာ ေတြ ကို စိတ္မ၀င္စားေပမယ့္ မိသားစု နဲ႔ ေရာက္ခဲ့ တဲ့ အခါ မွာေတာ့ ေျခတို လာလို႔ ေလာ္ဘီ မွာ တစ္ေယာက္တည္း ျဖစ္သလို ထုိင္ေစာင့္ ခဲ့ရပါ တယ္။ ေျခတို သက္သာေပေသာ္ျငား ေစာင့္ရ ေမွ်ာ္ရလြန္းလို႔ လည္ပင္း ေတာ့ နည္းနည္း ပိုရွည္လာလိမ့္မယ္ ေတာ့ထင္ပါတယ္။


ဂ်ာကာတာ မွာ အင္ဒိုနီးရွား ရဲ႕႕ ေရွးေဟာင္း အေမြ အႏွစ္ေတြ ေလ့လာ ခံစား ႏိုင္မယ့္ ေနရာ မိုနာ့ စ္ (Monas) ကိုမေရာက္ခ့ဲဘူး ဆိုရင္ေတာ့ ဂ်ာကာတာ ကိုေရာက္ခဲ့ တယ္လို႔ ေျပာရမွာ ေတာ္ေတာ္ ခက္ပါလိမ့္မယ္။ တကယ္ေတာ့ မိုနာ့စ္ ဆိုတာ အင္ဒိုနီးရွား ဆိုတာ ျဖစ္လာေအာင္ တိုက္ခိုက္ရယူလို႔ ေအာင္ျမင္မွု ရခဲ့ တဲ့ အထိမ္း အမွတ္ ေက်ာက္တိုင္ႀကီးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ မိုနာ့စ္ ဆိုတာကလဲ ဘာဟာဆာ အင္ဒိုနီးရွား လို အတို ေကာက္ (Monumen Nasional - Mo Nas) ေခၚတာ ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေလးရာေလးဆယ့္ သုံးေပ ျမင့္တဲ့ မိုနာ့စ္ ကို ၁၉၆၁ ခုႏွစ္မွာ သမၼတႀကီး ဆူကာႏို ရဲ႕ ညႊန္ၾကား ခ်က္နဲ႔ ေဆာက္ခဲ့တာ ျဖစ္ၿပီး ၁၉၇၅ ခုႏွစ္မွာ အမ်ား ျပည္သူ ေလ့လာၾကည့္ရွု ႏိုင္ရန္ ဖြင့္လွစ္ခဲ့တယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ အတြင္းပိုင္းမွာ ဟိႏၵဴဧကရာဇ္ မဂ်ပထစ္ (Majapahit) ကစၿပီး လြတ္လပ္ေသာ အင္ဒိုနီးရွား ႏိုင္ငံ အျဖစ္ ရင့္က်ဴး ႏိုင္ခဲ့တဲ့ ၁၉၄၅ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ ၂၇ ရက္ေန႔ အထိ အင္ဒိုနီးရွား ရဲ႕ ရုန္းကန္ လွုပ္ရွား လာခဲ့ရတဲ့ ႏိုင္ငံေရး သမိုင္း ကို ပုံတူ ေသေသး ကေလး ေတြ နဲ႕ ျပကြက္ တစ္ခုျခင္း၊ တစ္ခန္း ျခင္း အေသးစိပ္ ျပထားၿပီး အဂၤလိပ္၊ ဘာဟာဆာ အင္ဒိုနီးရွား ႏွစ္ဘာသာ နဲ႔ ေရး ထားတဲ့ ေၾကးျပား ေလးေတြ တစ္ခန္းျခင္း စီမွာ ကပ္ထားပါတယ္။

မိုနာ့စ္ အေပၚကို မတက္မွီ ေအာက္ထပ္ က အလင္းေရာင္ မွိန္မွိန္နဲ႔ ခန္းမက်ယ္ႀကီး က ျပခန္း ျပကြက္ေတြကို တစ္ခုျခင္း၊ တစ္ခန္းျခင္း အေသးစိပ္ ဖတ္ေနမယ္ ဆိုရင္ တစ္ေနကုန္ ေလာက္ ၾကာ ႏိုင္မယ္ ထင္ပါတယ္။ ျပတိုက္ တို႔ ရဲ႕ ထုံးစံ အတိုင္း အလယ္တန္း၊ အထက္တန္း ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသား အုပ္စုေတြနဲ႔ ျပည့္ေနၿပီး ေဒသတြင္း ခရီးသြား ေတြလဲ တဖြဲဖြဲ လာေလ့လာ ၾကည့္ရွဳ႕ ေနၾကတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ မိုနာ့စ္ ရဲ႕ အေပၚထပ္ (Observation Deck) မွာေတာ့ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ာကာတာ ရဲ႕ ရွဳခင္း ကို ျမင္ကြင္းက်ယ္ ခံစား ႏုိင္မွာပါ။ ပူအိုက္ စိုစြတ္လွတဲ့ ဂ်ာကာတာ ရဲ႔ ရွဳခင္း ကို ေထာင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးကေန ေခၽြးတလုံး လုံး နဲ႔ ဓါတ္ပုံ ဗြီဒီယို ရိုက္ ေနတဲ့ ႏိုင္ငံတကာ ခရီးသြား ေတြလဲ မနည္းလွပါဘူး။

တစ္ေခါက္မွာ မိုနာ့စ္က အျပန္ ပါဆာဘာရူး (Pasar Bharu - New Market) ကို သုံးဘီး ဆိုင္ကယ္ နဲ႔ ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ ေရွးေဟာင္း ပစၥည္း ေတြ ေရာင္းတဲ့ ဆိုင္း တန္းေတြကို လူရွုပ္ရွုပ္ ကို ဆန္ၿပီး ျဖတ္အၿပီး မွာ ဂ်ာကာတာ ရဲ႕႕ ရုံးကန္ လွုပ္ရွား ေနရသူ အေျခခံ လူတန္းစား ေတြရဲ႕ ဘ၀ကို တစ္စိတ္ တစ္ေဒသ ျမင္သာ ႏုိင္ပါတယ္။ မိုးေမွ်ာ္ တိုက္ႀကီးေတြ၊ အဆင့္ျမင့္ ေရွာ့ပင္းစင္တာႀကီး ေတြ၊ အေကာင္းဆုံး စားေသာက္ဆိုင္ႀကီးေတြ၊ ၾကယ္ငါးပြင့္ ေဟာ္တယ္ႀကီး ေတြကို ေနာက္ဆုံးေပၚ ဇိမ္ခံကား မ်ိဳးစုံ နဲ႔ သြားလာစား ေသာက္ ေနႏိုင္တဲ့ သူေတြ အမ်ားႀကီး ရွိသလို ႀကိဳက္လြန္းလွတဲ့ ကိုပီဂ်ာေဟး (Kopi Jahe - ဂ်င္းနံ႔ ပါတဲ့ ေကာ္ဖီ) ကို တစ္ထုပ္ ရူပီးရား ႏွစ္ေထာင္ (ျမန္မာေငြ ႏွစ္ရာက်ပ္ခန္႔) ကို မၾကာခဏ မေသာက္ ႏိုင္တဲ့ သူေတြ နဲ႔ လဲ ေတြ႔ ခဲ့ ရပါတယ္။ က်ေနာ္ Grand Hyatt ဟိုတယ္ ေလာ္ဘီ အေပါက္နားမွာ ေဆးလိပ္ေသာက္ေနတုန္း ေနာက္ဆုံးေပၚ ကားအမ်ိဴးမ်ိဴး ေမာင္း၀င္လာၿပီး ဟိုတယ္ ၀န္ထမ္းကို ကားေသာ့ ပစ္ေပး ၿပီး ၀င္သြား တဲ့ ခ်မ္းသာသူ လုူ႔ မလိုင္မ်ား စြာ ကို ေတြ႔ ခဲ့ရသလို၊ သံခ်ိတ္ အေကာက္ တတ္ထားတဲ့ တုတ္တစ္ေျခာင္း ကိုကိုင္ၿပီး ဆာလာအိပ္ အႀကီးႀကီး ထဲမွာ ပလတ္စတစ္၊ သံတိုသံစ စတာ ေတြ လိုက္ေကာက္ ေနတဲ့ ေဒသခံ ႀကီးႀကီး ငယ္ငယ္ ေတြကို လဲ ေတြ႔ခဲ့ ရပါတယ္။

ပါးမွာ သနပ္ခါး ပါးကြက္ၾကားနဲ႔ ေပါင္မွာ ေသးစီးေၾကာင္း နဲ႔ လုံမငယ္ လို မိုးေမွ်ာ္တိုက္တာ အေဆာက္ အအုံႀကီးေတြ၊ စီးပြားေရးစင္တာ ႀကီး ေတြ ရဲ႔ ျပင္ ပမွာ ဂ်ာကာတာ ၿမိဳ႕ ကို ပါတ္စီးေနတဲ့ ေရဆိုးထုပ္ ေျမာင္းႀကီး ဟာ ျမစ္ႀကီး တစ္စင္းလို ျဖစ္ေနၿပီး အမိွုက္သရိုက္ ပလတ္စတ္ ေတြနဲ႔ ေပါေလာ ေပၚ ေနတာကိုလဲ မသတီစရာ ေတြ႔ ျမင္ႏိုင္ဦးမွာပါ။ အေျခခံ နဲ႕႔ အလယ္ အလတ္တန္းစား ေတြအားကိုးရတဲ့ ဘတ္စကား မွတ္တိုင္ ေတြမွာ လူေတြ စုၿပံဳ တုိးအုံ ေနေလ့ရွိၿပီး ဂ်ာကာတာ ရဲ႕ ဆင္ေျခဖုန္း ေတြ ျဖစ္တဲ့ ဘိုဂိုး (Bogor)၊ တင္ဂါရန္ (Tingaran) စတဲ့ ၿမိဳ႕ငယ္ေလးေတြ နဲ႔ သြားလာ ခ်ိတ္ဆက္ မယ့္ လူေတြ နဲ႔ ဂ်ာကာတာ တီေမာ၊ ဘာရတ္၊ ဥတရ၊ ဆယ္လာတန္ (Jakarta - Timor, Barat, Utara, Selatan - ဂ်ာကာတာရဲ႕ အေရွ႔၊ အေနာက္၊ ေတာင္၊ ေျမာက္) ကို သြားလာ ၾကမယ့္ သူေတြ ေဒြးေရာ ယွက္တင္ ရွိပါလိမ့္မယ္။

တစ္ေခါက္မွာ ေတာ့ မနက္ ကိုးနာရီ ေက်ာ္ခန္႔ အလုပ္ကိစၥရွိတဲ့ ရုံးတစ္ရုံး ကိုေရာက္ေတာ့ သူတို႔ ရုံး က မဖြင့္ ေသးပါဘူး။ ခက္တာက ကိုယ့္ မွာ ကလြယ္မထား အပ္တဲ့ ျပႆနာ မၾကာခင္ ေပါက္ကြဲ ေတာ့ မယ့္ အေျခ အေန ဆိုေတာ့ အဲဒီရုံး က လုံၿခံဳ ေရး အေစာင့္ ကို ကိုး နာရီေက်ာ္ ေနသည့္ တိုင္ မဖြင့္ ေသးတဲ့ အေၾကာင္း စိတ္မရွည္ တဲ့ ေလသံ နဲ႔ အျပစ္တင္ ေျပဆိုမိပါတယ္။ အမွန္က ဂ်ာကာတာ နဲ႔ ဘာလီ စံေတာ္ခ်ိန္ မတူပဲ တစ္နာရီတိတိ ကြာ တာ ကို က်ေနာ္ ေမ့ေနတာပါ။ ခက္တာ က သူ႔ ေနနဲ႔ လဲ ဖြင့္ ေပးလို႔ မရပါဘူးတဲ့။ တိုးေအာ္ပေရတာ ဆိုတာ ဘယ္ေနရာ ဘယ္ေဒသက ေဟာ္တယ္ မဆို ရင္းႏွီး ကၽြမ္း၀င္ သလို မ်ိဳး ဆိုေတာ့ အနီးဆုံး ၾကယ္ငါးပြင့္ ဟိုတယ္၊ ဟိုတယ္ နီကိုး (Hotel Nikko - Pusat Jakarta) ကိုပဲ အျမန္ဆုံး နည္းနဲ႔ သုတ္ေျခတင္ ရပါတယ္။ ကိစၥၿပီး မွ အပိြဳင့္မင့္ ရွိရာ ေစာေစာက ရုံး ကို ျပန္ေျပးရပါတယ္။ အဲဒီတစ္ေခါက္ အဆိုပါ ရုံး က အျပန္မွာ ရိုဂ်ာ့ (Malay / Singapore - Rojak: Indonesia - Rujak) တစ္ပြဲစား၊ ေရသန္႔ ဘူးႀကီးႀကီး ၀ယ္ၿပီး ယခု လက္ရွိ အေမရိကန္သမၼတဘာရက္ဟူစိန္အိုဘားမား (President Barack Hussien Obama) တက္ခဲ့ရာ မူလတန္း ေက်ာင္းကေလး ကို ၾကည့္ခ်င္ လို႔ ျပင္းထန္ တဲ့ ေနေရာင္ေအာက္ မွာ နာရီ၀က္ေက်ာ္ လမ္းေလွ်ာက္ ၿပီးွရွာ ခဲ့ရပါတယ္။


အစက ေတာ့ ဘာရက္အိုဘားမား ကေလး ပုံ ေၾကးရုပ္ကို မန္တန္ ပန္းၿခံ (Menteng) မွာ ထားခဲ့ ေပမယ့္ ေနာက္ ပိုင္း မွာ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳး ေၾကာင့္ သူငယ္ငယ္ က တက္ခဲ့ ရာ မူလတန္း ေက်ာင္း ကိုေျပာင္းေရႊ႕႕႔ ခဲတယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဘာရက္အိုဘားမား ဟာ ဖရန္စစ္ကန္ အစစ္စီ မူလတန္းေက်ာင္း (Franciscan Asisi Primary School) မွာ ဘာရီဆိုတိုရိ (Barry Soetoro) ဆိုတဲ့ နာမည္ နဲ႕ ဇန္န၀ါရီလ ၁ ရက္ေန႔ ၁၉၆၈ ခုႏွစ္ ေက်ာင္း အပ္ခဲ့ ၿပီး သုံး ႏွစ္တိတိ တက္ခဲ့ ၿပီး မိဘေတြ အိမ္ေျပာင္းေရႊ႔ တဲ့ အတြက္ ယခု ဘာဆုကီ အလယ္တန္းေက်ာင္း (Besuki 01 Elementary School, Menteng) မွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ဟာ၀ိုင္ယီ ကို မေျပာင္းေရႊ႔ ခင္ အထိ တစ္ႏွစ္ တက္ခဲ့တယ္ လို႔ ဆိုပါတယ္။ အိုဘားမား တက္ခဲ့ တဲ့ ေက်ာင္း ကေလး က အျပန္မွာ ညေန ေစာင္း ေနေပမယ့္ ေနရွိန္ ကေတာ့ မက် ေသးပါဘူး။ လမ္း အၾကာ ႀကီး ေလွ်ာက္ ခဲ့ ရလို႔ ပင္ ပန္း ေနတဲ့ က်ေနာ္ ဟာ ေက်ာင္းလမ္း ထိပ္က ဆိုင္ကယ္ တကၠစီ ကိုငွား ၿပီး ေလဆိပ္ ကို သြားတဲ့ ဘတ္စေတရွင္ ကိုသာ ငွားလိုက္ပါေတာ့ တယ္။

အမွန္တကယ္ ေတာ့ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ာကာတာ ဟာ ရက္ အနည္းငယ္ အခ်ိန္ေပးၿပီး လည္ပတ္မယ္ ဆိုရင္ အပိုင္း (၃) ပိုင္း ပိုင္း ၿပီး ေလ့လာသင့္ပါတယ္။ ေရွးေဟာင္း အေဆာက္ အအုံေတြ၊ ဗလီ ေတြ နဲ႔ ခရစ္ယန္ ဘုရားရွိခိုးႀကီး ေတြ ကို တစ္ပိုင္း၊ ယဥ္ေက်းမွု႕ အေမြ အႏွစ္ ေတြ ကို ျပခန္း၊ ျပတိုက္ ေတြမွာ ေလ့လာဖို႔ က တစ္ပိုင္း ထားၿပီး က်န္တဲ့ အပိုင္းကို ေတာ့ ေရွာ့ပင္၊ စားေသာက္ ဆိုင္ေတြ နဲ႔ အပန္းေျဖ ပန္းၿခံ၊ တိရိစာၦန္ဥယ်ာဥ္ ေတြ ကို တစ္ပိုင္း ဆိုၿပီး လမ္းသင့္ သလို အခ်ိန္ရွိသမွ် ေလးကို စီမံ ခန္႔ ခြဲၿပီး ေလ့လာသင့္ တယ္လို႔ ဆိုရမွာပါ။

ဂ်ာကာတာ မွာ ဆုမၾတား ကေန အေနာက္ ပါပူး၀ါး အထိ ကၽြန္းေပါင္းစုံ က လူေတြကို သြင္ျပင္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ကြဲျပားစြာ ေတြ႔ ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဂ်ာကာတာ က လူေတြ ေျပာတဲ့ အင္ဒိုနီးရွန္း ဟာ အရမ္းျမန္ၿပီး အင္ဒိုနီးရွန္း နဲ႔ ဂ်ာဗား စကား ေရာယွက္ ၿပီး ေျပာတာ ျဖစ္လို႔ က်ေနာ့္ အတြက္ နားလည္ဖို႔ အင္မတန္ခက္ခဲပါတယ္။ ေရွာ့ပင္းစင္တာ ေတြမွာ ေတြ႔ရတဲ့ အင္ဒိုနီးရွန္း ေတြဟာ တီဗြီဇာတ္လမ္းေတြထဲ ကထက္ ပိုၿပီး သန္႔ ျပန္႔ေခ်ာေမာ ၾကပါေပတယ္။ ဆင္ေျခဖုံး ကလူ ေတြ ကိုလည္း ဇာတ္လမ္းေတြ ထဲမွာ ထက္ ပိုၿပီး ခက္ခဲ စြာ အပမ္းတႀကီး ရုန္းကန္ ေနရတာ ကို မမွ် မတ ေတြ႔ ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အင္ဒိုနီးရွားရဲ႕ ျပည္တြင္း ေလေၾကာင္း ေတြရဲ႕ ထုံးစံ အတိုင္း သတ္မွတ္ခ်ိန္ထက္ ေနာက္က်ၿပီး မွ ဘာလီ ကိုျပန္ေရာက္ လာတဲ့ က်ေနာ္ဟာ (အေခါက္တိုင္းလိုလို) ေနာက္တစ္ေန႕ မနက္ ႏွစ္နာရီမွ သာ အိမ္ကို ျပန္ေရာက္ပါေတာ့တယ္။ ဂ်ာကာတာ ကိုေရာက္ ခဲ့ တဲ့ ခဏတာ ေလး ေတြဟာ အပူနဲ႔ အေအး၊ အျမင့္ နဲ႔ အနိမ့္၊ ခ်မ္းသာ ျခင္း နဲ႔ ဆင္းရဲျခင္း ေတြကို တၿပိဳင္ နက္ထဲ ခံ စားလိုက္ ရတဲ့ အိမ္မက္ ဆန္ဆန္ ျဖစ္ရပ္ေတြ ခ်ည္း သာ စိတ္ အျမင္ မွာ စြဲ ထင္ေနပါေတာ့တယ္။ ။

၀ိဟာရမဟာ၀ိဟာရ ဂရဟ ဗုဒၶဘာသာ အသင္း (ဘတ္စကားေပၚမွ AATO)

ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္သံရုံး - ဂ်ာကာတာ (AATO)

ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္သံရုံး - ဂ်ာကာတာ (AATO)

ဂ်ာကာတာဆင္ေျခဖုံး (ဘတ္စကားေပၚမွ AATO)

ဂ်ာကာတာၿမိဳ႕လည္တစ္ေနရာ (လူကူးကုန္းေက်ာ္တံတားေပၚမွ AATO)

ျဖည့္စြက္ခ်က္။ ။ ဂ်ာကာတာ မွာရိုက္လာတဲ့ ဓါတ္ပုံ ေတြ အမ်ားစု က မွားၿပီး ဖ်က္မိသြားလို႔ ဘာမွ မက်န္ေတာ့ ပါ။ သို႔ ေပမယ့္ ကြန္မန္႔ ေပးလာတဲ့ ဦးေပါက္စ ကိုေက်နပ္ ေစခ်င္လို႔ ရိုက္ခဲ့တဲ့ အထဲ က ရွိတာေလး ေတြတင္လိုက္ ပါတယ္။ ျပည့္စုံ သြားလိမ့္ မယ္လို႔ေတာ့ မထင္၀ံ့ ပါ။
updated 30th March 2012: AATO

Photos:
- Monas - Warsi
- Jakarta Macet - Jarkarta Post
- Cock - (JP/ID Nugroho) Jakarta Post
- Plaza Indonesia - Hkurniawan dari Wikitravel
- Barack Obama Statue - (Jakarta Post, Feb. 24, 2010)

ဆက္ဖတ္ၾကည္႔မယ္...

ျပန္သိမ္းေပးခဲ႔မယ္....